Giới hạn của câu “like”

12/03/2019

(Chinhphu.vn) - Với tốc độ phủ sóng của mạng xã hội, đặc biệt là Facebook, hình thức kinh doanh trên mạng ngày một phổ biến. Để tiếp cận được nhiều khách hàng hơn, một trong những chiêu trò được người kinh doanh online sử dụng triệt để là “câu like”, “câu views” bằng các nội dung gây sock thu hút trí tò mò…

Facebook Đàm bầu thời trang Mami đã có lời xin lỗi và chia sẻ về việc làm thiếu hiểu biết của mình - Ảnh: Đỗ Hương

Từ gây sock đến tâm lý đám đông

Những ngày qua trên mạng xã hội lan truyền câu chuyện một cô giáo cấp ba vào nhà nghỉ với nam học sinh còn đang tuổi vị thành niên tại tỉnh Bình Thuận. Câu chuyện nghe qua có vẻ “băng hoại đạo đức” này lập tức thu hút được độc giả rất lớn. Không những đọc, người ta còn lan truyền cho nhau xem ngày một nhiều hơn, thậm chí một số trang facebook còn úp mở mình có clip vụ việc…

Một đồn mười, mười đồn trăm, đó là tâm lý đám đông trước các vụ việc hiện nay. Cho đến thời điểm này khi cô giáo chính thức lên tiếng về việc chồng cô dùng thủ đoạn dàn dựng chuyện để giành quyền nuôi con, khi hai người sẽ ra tòa ly hôn vào ngày 12/3.

Nữ giáo viên thuật lại rằng ngày 6/1 (trước Tết nguyên đán) có cùng một nam sinh đi tìm nhà trọ giúp vợ chồng em gái sắp ra ở riêng. Khi cô đang xem phòng, chồng và gia đình bên chồng kéo đến làm rùm beng ở khu nhà nghỉ. Nữ giáo viên cũng cho rằng trước đó thừa nhận có quan hệ trên tình cảm với học trò vì bị chồng gây sức ép bên gia đình phụ huynh. Phụ huynh tưởng con họ bị đánh đập, đánh ghen, làm chuyện bậy bạ nên cùng lên trường gặp hiệu trưởng. Phụ huynh viết sẵn bản cam kết, bắt cô viết y chang.

Vụ việc chưa đến hồi kết nhưng nếu đếm lượng views, likes của các trang mạng lan truyền câu chuyện cũng đã tăng vọt. Lượng tương tác lớn khiến các trang facebook này ngày một dễ tìm kiếm và tiếp cận người đọc nhanh hơn.

Cũng những ngày này, dịch tả lợn châu Phi đang có dấu hiệu diễn biến phức tạp trên cả nước khi 13 tỉnh thành đã có dịch, câu chuyện đáng sợ nhất mà người ta được thấy trên Facebook đó là dịch này có thể lây sang người.

Điển hình có thể kể đến đó là Facebook có tên “Đầm bầu thời trang Mami”, đăng tải thông tin đáng sợ về dịch tả lợn châu Phi có thể lây sang người và kêu gọi mọi người tẩy chay thịt lợn. Sau facebook này, hàng loạt các trang facebook khác cũng đăng tải thông tin tương tự, thậm chí còn “thêm mắm, thêm muối” để dịch bệnh có vẻ rung rợn hơn, và tất nhiên cũng cùng chung thông điệp kêu gọi mọi người không mua thịt lợn nữa để đảm bảo “an toàn”.

Ngay sau đó, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Phùng Đức Tiến đã có văn bản gửi Bộ TT&TT kiến nghị tăng cường kiểm tra, xác minh và xử phạt đối với các tài khoản mạng xã hội đăng tin sai sự thật về dịch tả lợn châu Phi. Trong đó, Bộ NN&PTNT đã “điểm danh” trang fanpage Đầm bầu thời trang Mami.

Xử phạt nặng thói “tung tin”

Về vụ “tung tin” dịch tả lợn châu Phi có thể lây sang người, ông Lê Quang Tự Do, Phó cục trưởng Cục Phát thanh truyền hình và thông tin điện tử (Bộ TT&TT), cho biết ngày 8/3 đơn vị này đã gửi giấy mời đến chủ tài khoản fanpage Đầm bầu thời trang Mami. Chủ tài khoản có tên Nguyễn Thị Minh Nghĩa đã có buổi làm việc với Cục xung quanh thông tin dịch tả lợn châu Phi mà người này đã đăng tải.

Theo ông Lê Quang Tự Do, trong buổi làm việc, chủ tài khoản này đã thừa nhận và nhận thức rõ hành vi đưa thông tin không chính xác về dịch tả lợn châu Phi.

Ngay từ ngày 4/3, trang fanpage Đầm bầu thời trang Mami đã gỡ bỏ nội dung này và gửi thông tin đến các đối tác thông báo những nội dung đã đăng tải về dịch tả lợn châu Phi lây sang người là không đúng sự thật.

Bên cạnh đó, fanpage Đầm bầu thời trang Mami cũng đăng tải thư xin lỗi những người theo dõi trên trang này về những thông tin liên quan đến dịch tả lợn châu Phi khiến người đọc hoang mang.

Trong chia sẻ ngày 10/3, Facebook này có đăng nội dung: “Thật không may, tôi cũng là một nạn nhân đọc phải thông tin giả mạo về dịch tả lợn châu Phi vừa qua từ một số trang facebook khác. Do quá sợ hãi và lo lắng cho sức khỏe của cộng đồng mà tôi đã vội vàng copy và share những thông tin đó. Sau khi tìm hiểu lại, do thấy thông tin mình đã chia sẻ chưa đúng với các thông tin chính thống được các cơ quan nhà nước có thẩm quyền phát ra, tôi đã ngay lập tức xóa bài chia sẻ đó. Tôi rất tiếc và mong được gửi lời xin lỗi chân thành tới các bạn và cộng đồng vì sự cố đáng tiếc đó”.

Ông Lê Quang Tự Do cho biết, ngay sau khi Cục Phát thanh truyền hình và thông tin điện tử gửi giấy mời làm việc, chủ trang fanpage này tiếp nhận đầy đủ thông tin, chủ động các biện pháp khắc phục hậu quả và đến làm việc đúng giờ, cũng như ký nhận biên bản thừa nhận các hành vi sai phạm, chấp nhận bị xử phạt hành chính.

“Trong những ngày tới, Cục Phát thanh truyền hình và thông tin điện tử sẽ ra quyết định xử phạt hành chính đối với hành vi đăng tin sai sự thật về dịch tả lợn châu Phi trên trang fanpage, theo quy định hiện nay thì mức phạt cao nhất là 20 triệu đồng”, ông Do nói.

Theo Ths.Luật sư Đặng Văn Cường - Trưởng văn phòng luật sư Chính Pháp, Đoàn luật sư TP.Hà Nội cho biết, mỗi thông tin đưa lên mạng xã hội đều có thể tác động tới người khác, tác động tới cộng đồng. Hiến pháp và pháp luật Việt Nam ghi nhận, bảo đảm và bảo vệ các quyền tự do nhân thân của công dân, bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín của công dân. Điều này được quy định tại Điều 20, Điều 21 Hiến pháp năm 2013 và Quyền được bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín được quy định tại Điều 34 Bộ luật Dân sự năm 2015.

Ths.Luật sư Đặng Văn Cường nói: “Hành vi vu khống, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác trên mạng xã hội, mạng viễn thông, mạng internet mà chưa tới mức nghiêm trọng, chưa nguy hiểm cho xã hội sẽ bị xem xét xử lý vi phạm hành chính theo quy định tại khoản 3 Điều 66 Nghị định số 174/2013/NĐ-CP, phạ ttiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng.

Còn nếu, hành vi vu khống, bịa đặt, xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác gây hậu quả nghiêm trọng thể hiện là tung tin, bịa đặt những câu chuyện không có thật nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác thì hành vi này sẽ bị xử lý hình sự về tội Vu khống được quy định tại Điều 156 Bộ luật Hình sự năm 2015 và điều 228 Bộ luật Hình sự 2015".

Theo Ths.Luật sư Đặng Văn Cường, tùy theo mức độ, tính chất và mục đích của hành vi mà có hướng xử lý hành chính hoặc hình sự.

Đỗ Hương