Thực phẩm an toàn: Động lực từ nhà quản lý

Các siêu thị thực phẩm an toàn đang có mức giá sát với chợ dân sinh nhờ sự vào cuộc của các doanh nghiệp "đầu tầu" trong sản xuất nông nghiệp. Ảnh: Đỗ Hương

Có một thực tế là lâu nay sản xuất rau an toàn (RAT) đã được ngành nông nghiệp Hà Nội rất quan tâm, song các sự việc mất ATTP vẫn bị phát hiện thời gian qua đã gây lo lắng cho người tiêu dùng. Đáng nói hơn là nhiều người tiêu không biết mua RAT ở đâu và căn cứ nào để đánh giá RAT?

Không chỉ rau củ mà các thực phẩm có nguồn gốc động thực vật cũng khiến người tiêu dùng hoang mang khi trước và sau tết đơn vị quản lý thị trường Hà Nội đã phát hiện ra nhiều vụ buôn bán thực phẩm bẩn. Các lô hàng thịt ôi thiu, bốc mùi được vận chuyển lậu về Hà Nội, tuồn vào các cửa hàng ăn uống khiến nguy cơ không đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng luôn hiện hữu.

Cơ quan chức năng vào cuộc

Nhận thấy ATTP đang trở thành vấn đề nóng được người dân quan tâm, trong năm 2015, ngành nông nghiệp Hà Nội đã triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ sản xuất an toàn. Riêng Trung tâm Phân tích và Chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp Hà Nội đã tổ chức tập huấn VietGAP cho trên 1.500 lượt hộ nông dân. Đồng thời thực hiện giám sát đối với 16 cơ sở sản xuất rau (105ha) đã được chứng nhận VietGAP và đánh giá nguy cơ mất ATTP tại các vùng sản xuất.

Theo bà Bùi Thanh Hương,  Giám đốc Trung tâm Phân tích và Chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp Hà Nội, đơn vị này đã  tổ chức đánh giá cho 23 cơ sở sản xuất rau, quả an toàn có nhu cầu chứng nhận trên địa bàn Hà Nội. Qua đó cấp giấy chứng nhận VietGAP cho 17 cơ sở đạt yêu cầu, còn 6 cơ sở hiện đang trong thời gian khắc phục các điểm chưa phù hợp. Ngoài ra, Trung tâm còn đánh giá, cấp giấy chứng nhận VietGAP cho 2 cơ sở chăn nuôi lợn, gà trên địa bàn huyện Thạch Thất và Sóc Sơn. Nhờ đó, bước đầu giúp các cơ sở sản xuất đảm bảo được đầu ra cho sản phẩm.

Cho đến nay, Hà Nội là địa phương đầu tiên có riêng Trung tâm Phân tích và chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Dù mới đi vào hoạt động được hơn một năm, song đơn vị trực thuộc Sở NN&PTNT này đã duy trì được phòng kiểm nghiệm đạt chuẩn quốc tế ISO 17025 với tổng số 50 chỉ tiêu được công nhận trong lĩnh vực nông sản, thực phẩm, nước, đất, thức ăn chăn nuôi, phân bón (Vilas 642 và Vilas 684). Đồng thời duy trì được phòng kiểm nghiệm do Bộ NN&PTNT chỉ định với tổng số 77 chỉ tiêu trong lĩnh vực nông sản thực phẩm, nước, thức ăn chăn nuôi (LAS-NN 77). Đây là cơ sở rất thuận lợi cho việc đánh giá, xác nhận chất lượng nông sản trên địa bàn TP.

Mới đây nhất, giữa tháng 1/2016, Trung tâm đã tiếp tục cấp thêm Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện sản xuất RAT VietGAP cho một số đơn vị như HTX Dịch vụ nông nghiệp Lĩnh Nam (quận Hoàng Mai), Công ty CP RAT Hà Nội... Với tiền đề thuận lợi như hiện nay, đại diện nhiều cơ sở sản xuất, HTX kiến nghị Sở NN&PTNT Hà Nội tiếp tục đẩy mạnh hoạt động đánh giá thực trạng sản xuất RAT và hỗ trợ cấp giấy chứng nhận sản phẩm an toàn

Chăm sóc giống cây trồng tại trang trại ở Tam Đảo của tập đoàn Vin Group. Ảnh: Đỗ Hương

Doanh nghiệp “nhập cuộc”

Trước sự vào cuộc mạnh mẽ của các đơn vị quản lý, nhiều doanh nghiệp lớn mang tính “đầu tàu” đã chung tay xây dựng hệ thống thực phẩm an toàn.

Hiện nay từng con phố nhỏ của Hà Nội người dân đang quen dần với hệ thông siêu thị Vinmart của tập đoàn Vin Group. Tại chuỗi siêu thị này, các sản phẩm mang thương hiệu VinEco đang được người tiêu dùng đón nhận nhiệt tình bởi sản phẩm nông sản có nguồn gốc xuất xứ an toàn, rõ ràng nhưng giá không quá cao.

Theo chị Nguyễn Thu Thủy (Phố Bế Văn Đàn, Hà Đông) cho biết: “Tôi rất tin dùng thực phẩm tại Vinmart vì có nguồn gốc rõ ràng. Nếu có sự cố về thực phẩm chúng tôi có thể có đầu mối để tìm hiểu và giải quyết thắc mắc. Giá thành niêm yết sản phẩm ở đây cao hơn chợ dân sinh một chút nhưng khi mua nhiều được thẻ khách hàng thân thiết thì được giảm 5%. Như vậy giá thành hiện nay tôi mua ngang với chợ ở bên ngoài mà siêu thị nằm ngay trong phố nhà tôi nên rất thuận tiện”.

Ông Lê Văn Tú , đại diện Công ty CP RAT Hà Nội chia sẻ, người tiêu dùng chưa phân biệt được đâu là sản phẩm an toàn nên có tâm lý e ngại, không tin tưởng vào sản phẩm RAT.  Tuy nhiên, 2014, công ty được cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện sản xuất RAT theo tiêu chuẩn VietGAP. Nhờ đó, công ty có điều kiện tăng sản lượng đầu ra. Hiện tại công ty đang cung cấp RAT cho hơn 40 cơ quan, trường học, bếp ăn tập thể… với sản lượng hàng ngàn tấn rau củ quả các loại mỗi năm.

Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội Ngô Đại Ngọc nhấn mạnh, vấn đề ATTP đang đặt ra hết sức nghiêm trọng trong bối cảnh hiện nay. Do đó, thời gian tới, Trung tâm Phân tích và chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp cần tiếp tục kiện toàn đội ngũ cán bộ, kiểm nghiệm viên. Đồng thời duy trì và chuẩn hóa hoạt động kiểm nghiệm chất lượng sản phẩm nông nghiệp, tạo cơ sở để xác nhận các sản phẩm an toàn của Hà Nội cũng như các tỉnh, thành, củng cố niềm tin cho người tiêu dùng.

Sự vào cuộc của các cơ quan quản lý đã tạo động lực lớn và rất đúng lúc để thúc đẩy sự phát triển của những doanh nghiệp làm ăn chân chính trong lĩnh vực thực phẩm. Đây cũng là điểm mấu chốt để “bộ tứ” : người sản xuất – doanh nghiệp – người tiêu dùng và cơ quan quản lý có thể sát cánh bên nhau để loại bỏ các sản phẩm kém chất lượng và bài trừ thói làm ăn chụp giật của nhiều doanh nghiệp “đen”.

Đỗ Hương