Bảo tàng Hà Nội: Mở không gian kết nối di sản và sáng tạo

Chuỗi sự kiện quy tụ nhiều nghệ sĩ, nghệ nhân, nhà nghiên cứu, các câu lạc bộ nghệ thuật truyền thống, không gian sáng tạo và đông đảo học sinh, sinh viên Thủ đô. Thông qua các hoạt động trưng bày, tọa đàm, biểu diễn nghệ thuật và trải nghiệm di sản, chương trình góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa đặc sắc của Hà Nội, đồng thời khẳng định vai trò của Bảo tàng Hà Nội như một không gian sáng tạo, nơi di sản được kết nối với đời sống đương đại.

Đưa di sản đến gần hơn công chúng

Một trong những điểm nhấn của chuỗi hoạt động là chương trình nghệ thuật truyền thống "Âm nhạc và Di sản", diễn ra ngày 18/9 tại sân khấu chính và khuôn viên Bảo tàng Hà Nội.

Chương trình "Âm nhạc và Di sản" quy tụ 06 câu lạc bộ nghệ thuật truyền thống tiêu biểu của Hà Nội, đại diện cho các loại hình Chèo, Tuồng và Ca trù, gồm: Câu lạc bộ Chèo xã Phúc Thịnh, Câu lạc bộ Tuồng thôn Dương Cốc xã Hưng Đạo, Câu lạc bộ Ca trù thôn Lỗ Khê xã Thư Lâm, Câu lạc bộ Tuồng thôn Đồng Bảng xã Vật Lại, Câu lạc bộ Chèo xã Đông Anh và Câu lạc bộ Tuồng Lương Quy xã Thư Lâm. Đây đều là những câu lạc bộ đang trực tiếp gìn giữ, thực hành và truyền dạy các loại hình nghệ thuật truyền thống tại cơ sở, góp phần bảo tồn và phát huy những giá trị di sản văn hóa phi vật thể của Thủ đô.

Trong khuôn khổ chương trình, công chúng sẽ được hòa mình vào không gian lễ hội thông qua màn diễu hành nghệ thuật trong trang phục truyền thống của các nghệ nhân, nghệ sĩ; tham gia giao lưu, hóa trang, trải nghiệm mặc trang phục, tìm hiểu đạo cụ, hóa trang sân khấu và kỹ thuật biểu diễn của nghệ thuật Chèo, Tuồng, Ca trù. Đặc biệt, khán giả sẽ có cơ hội gặp gỡ, trò chuyện trực tiếp với các nghệ nhân để hiểu hơn về lịch sử, giá trị và sức sống của các loại hình nghệ thuật truyền thống.

Điểm nhấn của chương trình những trích đoạn kinh điển như Chèo "Quan Âm Thị Kính", Chèo "Tấm Cám", Tuồng "Ngọn lửa Hồng Sơn", Tuồng "Trưng Nữ Vương đề cờ", Tuồng "Ngô Quyền định đô" cùng các làn điệu Ca trù cổ, mang đến cho công chúng một bức tranh sinh động về nghệ thuật sân khấu truyền thống Việt Nam. Thông qua hình thức biểu diễn kết hợp trải nghiệm tương tác, chương trình tôn vinh giá trị của các di sản nghệ thuật dân tộc, góp phần đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn v,ới công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai

Bên cạnh đó, chương trình "Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai" diễn ra tối 19/9, tại sân khấu chính Bảo tàng Hà Nội ở ra một cách tiếp cận khác: nhìn di sản từ góc độ của thế hệ trẻ và cộng đồng sáng tạo đương đại.

Đây là chương trình kết nối các thế hệ nghệ sĩ và cộng đồng sáng tạo trẻ thông qua hành trình âm nhạc kể câu chuyện phát triển của Hà Nội từ truyền thống đến hiện đại. Với sự tham gia của nhiều câu lạc bộ học sinh, sinh viên và nghệ sĩ trẻ gồm Câu lạc bộ Văn nghệ Trường THPT Nhân Chính, Câu lạc bộ Le Stella – Trường THCS & THPT Nguyễn Siêu, Cộng đồng The Graduation, Câu lạc bộ Guitar Trường Đại học Y Hà Nội, Trường Đại học FPT, VP Artist, Sa Đà Audio cùng nhiều nhóm nghệ thuật trẻ khác. Các tiết mục được trình diễn luân phiên trên sân khấu mở, tạo nên không gian giao lưu sôi động, đa sắc màu, phản ánh sức sáng tạo, tinh thần hội nhập và góc nhìn của thế hệ trẻ đối với di sản văn hóa Thăng Long – Hà Nội.

Điểm nhấn của đêm Gala là chương trình nghệ thuật "Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai" được dàn dựng theo dòng chảy lịch sử của âm nhạc Hà Nội qua năm chương nghệ thuật liên hoàn. 

Chặng 1: Thanh Âm Nguồn Cội (Thế kỷ 15 - Đầu TK 20); Chặng 2: Tiếng gọi Tân Nhạc & Không khí trước Cách mạng (1938); Chặng 3: Âm hưởng Kháng chiến & Khát vọng Hòa bình (1946 - 1975); Chặng 4: Thời kỳ Bao cấp, Hậu bao cấp & Nhạc quốc tế (Tây Âu/Đông Âu); Chặng 5: Làn sóng Nhạc trẻ & Sự trỗi dậy của Tân âm nhạc Đổi Mới (Thập niên 90); Chặng 6: Bùng nổ Rock Việt & Tinh thần Đại chúng hóa (2000 - 2007); Chặng 7: Sự đa dạng hóa & Không gian Âm nhạc Đương đại (2010 - Nay); Chặng 8: Cuộc biến cố Xuyên không & Đi tìm Căn cước ; Chặng 9: Ký ức quy tụ & Khép lại để Mở ra Tương lai. 

Khép lại chương trình là màn trình diễn đặc biệt quy tụ các nghệ sĩ trẻ cùng học sinh, sinh viên trên cùng một sân khấu. Sự hòa quyện giữa chất liệu âm nhạc truyền thống và ngôn ngữ nghệ thuật đương đại sẽ tạo nên cuộc đối thoại giàu cảm xúc giữa các thế hệ, khẳng định sức sống bền bỉ của di sản trong đời sống hôm nay và truyền cảm hứng sáng tạo cho tương lai.

Kết thúc chuỗi hoạt động tại Bảo tàng Hà Nội, hoạt động trưng bày, tọa đàm và chương trình nghệ thuật "Mạch nguồn di sản" diễn ra ngày 20/9, tại Không gian trưng bày "Chiến tranh và Hòa bình" – khu sân vườn Bảo tàng Hà Nội.

Chương trình mở đầu bằng hoạt động tham quan triển lãm tranh "Bông bầu, bông bí" của họa sĩ Thu Trần cùng tọa đàm về chủ đề kết nối di sản, ký ức chiến tranh và giá trị gia đình. Tiếp đó là chương trình nghệ thuật đặc biệt "Một cõi quê hương" với sự tham gia của nghệ sĩ saxophone Trần Mạnh Tuấn, nghệ sĩ guitar Lê Hùng Phong cùng các ca sĩ Tây Phong và Quỳnh Phạm. Không gian hội họa, âm nhạc và câu chuyện về quê hương, con người sẽ hòa quyện để mang đến một trải nghiệm nghệ thuật giàu cảm xúc, khép lại chuỗi hoạt động của Festival tại Bảo tàng Hà Nội.

Thông qua chuỗi hoạt động tại Festival Thăng Long - Hà Nội 2026, Bảo tàng Hà Nội mong muốn tạo nên một không gian văn hóa mở, nơi di sản không chỉ được trưng bày mà còn được thực hành, đối thoại và sáng tạo cùng cộng đồng.

Các hoạt động được xây dựng theo định hướng kết nối giữa nghiên cứu, giáo dục, trải nghiệm và nghệ thuật biểu diễn; tạo cơ hội để công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ, tiếp cận sâu sắc hơn với các giá trị văn hóa của Thăng Long – Hà Nội, góp phần lan tỏa tình yêu di sản và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong công cuộc bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa Thủ đô.

Minh Thư