Chủ động giám sát, ứng phó kịp thời các dịch bệnh nguy hiểm trên đàn vật nuôi
(Chinhphu.vn) - Ngày 11/8, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 313/KH-UBND về phòng, chống bệnh cúm gia cầm, lở mồm long móng và dịch tả lợn châu Phi trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026-2030, nhằm chủ động giám sát, phát hiện sớm, cảnh báo và ứng phó kịp thời với các ổ dịch.

Hà Nội chủ động giám sát, ứng phó kịp thời các dịch bệnh nguy hiểm trên đàn vật nuôi. Ảnh: chinhphu.vn/Thiện Tâm
Cụ thể, thành phố Hà Nội đặt mục tiêu nâng cao năng lực quản lý, giám sát, cảnh báo sớm, điều tra dịch tễ, thực hành an toàn sinh học, tiêm phòng, kiểm dịch, kiểm soát giết mổ; từng bước xây dựng hệ thống phòng, chống dịch bệnh động vật hiện đại, đồng bộ, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Đối với bệnh cúm gia cầm, thành phố đặt mục tiêu giảm tối thiểu 30% số ổ dịch so với mức trung bình giai đoạn 2019-2025. Trên 80% tổng đàn gia cầm thuộc diện tiêm phòng bắt buộc được tiêm vaccine cúm gia cầm. Thành phố cũng phấn đấu phát hiện kịp thời các chủng, biến chủng virus mới xâm nhập và lưu hành, xác định tỷ lệ lưu hành, sự phân bố theo không gian, thời gian; xây dựng, duy trì tối thiểu 20 cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh cúm gia cầm theo tiêu chuẩn Việt Nam.
Đối với bệnh lở mồm long móng, mục tiêu là giảm tối thiểu 30% số ổ dịch và số gia súc buộc phải tiêu hủy so với mức trung bình giai đoạn 2021-2025. Trên 80% tổng đàn gia súc thuộc diện tiêm phòng bắt buộc được tiêm vaccine lở mồm long móng. Thành phố phấn đấu xây dựng, duy trì tối thiểu 20 cơ sở, vùng chăn nuôi gia súc an toàn dịch bệnh đối với bệnh này theo tiêu chuẩn Việt Nam.
Đối với bệnh dịch tả lợn châu Phi, thành phố đặt mục tiêu giảm tối thiểu 30% số ổ dịch và số lợn buộc phải tiêu hủy so với mức trung bình giai đoạn 2020-2025. Đồng thời, phát hiện sớm virus lưu hành, các biến chủng mới và xác định tỷ lệ lưu hành, sự phân bố của virus trên địa bàn; phấn đấu xây dựng, duy trì 2 cơ sở, vùng chăn nuôi lợn an toàn dịch bệnh, đáp ứng tiêu dùng trong nước và khuyến khích định hướng xuất khẩu sản phẩm thịt lợn. Trong đó, tổ chức chăn nuôi an toàn sinh học, ưu tiên các cơ sở chăn nuôi tập trung, theo chuỗi giá trị, chuỗi liên kết từ sản xuất thức ăn, chăn nuôi đến giết mổ, chế biến và tiêu thụ sản phẩm.
Các cơ sở chăn nuôi được hướng dẫn áp dụng biện pháp an toàn sinh học phù hợp với quy mô. Đối với chăn nuôi nông hộ, tập trung quản lý con giống, thức ăn, nước uống, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng, xử lý chất thải, xác động vật; kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi, không sử dụng thức ăn thừa chưa qua xử lý theo quy định.
Đối với chăn nuôi trang trại, thực hiện đồng bộ các biện pháp quản lý con giống, thức ăn, nước uống, xử lý chất thải, xác động vật; kiểm soát người, phương tiện ra vào; khai báo kịp thời khi phát hiện động vật ốm, chết bất thường; thực hiện cách ly, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng, kiểm soát động vật trung gian truyền bệnh, truy xuất nguồn gốc và quản lý nội bộ về an toàn sinh học.
Theo kế hoạch, thành phố tổ chức giám sát dịch bệnh dựa trên nguy cơ, gồm giám sát chủ động, bị động, sau tiêm phòng; giám sát tại cơ sở chăn nuôi, chợ, điểm tập kết, cơ sở giết mổ, tuyến vận chuyển và địa bàn có nguy cơ cao. Khi cần thiết, thực hiện giám sát trên động vật hoang dã, sản phẩm động vật, môi trường chăn nuôi và các yếu tố nguy cơ khác.
Khi phát hiện ổ dịch, tổ chức xử lý nhanh, kịp thời, triệt để theo quy định; ưu tiên phát hiện sớm, xử lý ngay từ ổ dịch đầu tiên. Cơ quan quản lý chuyên ngành thú y thành phố phối hợp với UBND cấp xã và các đơn vị liên quan xác định nguyên nhân, truy xuất nguồn lây, phạm vi ổ dịch, vùng có dịch, vùng bị dịch uy hiếp, vùng đệm; hướng dẫn các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp với từng bệnh, từng địa bàn và mức độ nguy cơ.
Tăng cường các biện pháp phòng bệnh tại địa bàn giáp ranh, tuyến vận chuyển, đầu mối giao thông, cơ sở chăn nuôi quy mô lớn, chuỗi sản xuất hàng hóa tập trung và khu vực có nguy cơ cao; chú trọng trường hợp ổ dịch có nguy cơ lây lan liên xã, liên tỉnh, thành phố.
Thành phố thực hiện kiểm dịch vận chuyển ngoại tỉnh đối với động vật, sản phẩm động vật theo quy định; rà soát, sắp xếp, bổ sung mạng lưới cơ sở giết mổ tập trung, cơ sở giết mổ tập trung tạm thời; tăng cường kiểm tra, phát hiện, xử lý hành vi giết mổ trái phép, giết mổ không bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y.
Ngoài ra, thành phố khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã, hiệp hội, cơ sở chăn nuôi, giết mổ, chế biến tham gia xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh theo chuỗi giá trị, gắn với kiểm soát dịch bệnh bền vững, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Công tác tuyên truyền, tập huấn cũng được đẩy mạnh, tập trung vào nguy cơ xâm nhiễm, tái phát dịch bệnh, khai báo dịch bệnh, chăn nuôi an toàn sinh học, tiêm phòng, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng và xử lý xác động vật.
Thiện Tâm