Chung tay tiết kiệm năng lượng một cách bền vững

Thời gian qua, TP. Hà Nội luôn khẳng định vai trò đầu tàu, động lực kinh tế quan trọng bậc nhất cho vùng Kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước, dẫn dắt tăng trưởng bền vững thông qua phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, sử dụng hiệu quả năng lượng. Giai đoạn 2021-2025, với sự nỗ lực của các cấp, ngành, sự đồng hành của doanh nghiệp và nhân dân, Thành phố đạt được nhiều thành tựu về năng lượng như: Tổng mức năng lượng tiết kiệm đạt 705,7 kTOE, đạt 8,26% so với dự báo nhu cầu; tổng công suất điện mặt trời mái nhà đã lắp đặt trên địa bàn Thành phố là 118MWp; Đưa vào vận hành ổn định các nhà máy điện rác Sóc Sơn và Seraphin với tổng công suất 127 MW.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đã đạt được, các việc đã làm được, TP. Hà Nội vẫn gặp nhiều khó khăn, thách thức về cung ứng năng lượng, đặc biệt là trong cao điểm hè do nhu cầu phụ tải điện tăng cao.

Năm 2026, theo dự báo khí tượng thủy văn và nhận định về xu hướng thời tiết nước ta sẽ chịu ảnh hưởng bởi El Nino kéo dài và đến sớm kéo theo nền nhiệt độ tăng cao, hạn hán có thể xảy ra ảnh hưởng không nhỏ đến các nguồn thủy điện; chính trị quốc tế biến động nhanh, đang ngày càng trở lên phức tạp và khó lường, sự gián đoạn, đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu làm giá cả leo thang ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung xăng dầu và đầu vào cho các nhà máy nhiệt điện khí, than; công tác dự báo, dữ trữ và điều hành phân phối năng lượng của quốc gia phải chịu rất nhiều sức ép.

Bên cạnh đó, nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội với mục tiêu tăng trưởng cao, cùng nhu cầu chuyển đổi giao thông điện hóa và nhận định về diễn biến nắng nóng trong thời gian tới, phụ tải điện có khả năng tăng cao và có thể xuất hiện các thời điểm tăng đột biến vượt giá trị kỷ lục.

Ngày 19/3/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 09/CT-TTg về việc tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển phương tiện giao thông điện với mục tiêu đến năm 2030 giảm tiêu hao năng lượng tính trên đơn vị GDP ở mức 1-1,5%/năm; phấn đấu đạt tỷ lệ tiết kiệm điện tối thiểu đạt 3%/năm đối với cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm; phấn đấu giảm điện năng dung cho truyền tải và phân phối trên toàn hệ thống đạt 5,8% vào năm 2030; 100% cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm áp dụng hệ thống quản lý năng lượng; tối thiểu 50% phương tiện công cộng tại các thành phố chuyển sang dùng xe điện.

Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, để bảo đảm an toàn, an ninh cung ứng năng lượng nhất là trong cao điểm nắng nóng, ngoài các giải pháp vĩ mô cân bằng nguồn và điều hòa phụ tải, việc sử dụng tiết kiệm điện, sử dụng năng lượng thông minh, hiệu quả thông qua những hành động thiết thực, các sản phẩm cụ thể của cộng đồng xã hội, các cơ sở sản xuất, toàn hệ thống chính trị và nhân dân là giải pháp tích cực và hết sức quan trọng trong thời điểm hiện tại và các tháng cao điểm sắp tới.

Năm 2026, Hà Nội phấn đấu đạt mức tiết kiệm năng lượng từ 1,6%-1,8% so với mức dự báo nhu cầu, trong đó đạt mức tiết kiệm tối thiểu 2,2% tổng điện năng tiêu thụ cho từng khu vực tiêu dùng, 3%/năm đối với cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm; dưới 3,5% tổn thất điện năng lưới điện; công nhận danh hiệu Năng lượng xanh cho 60 cơ sở sử dụng năng lượng; công nhận 1.260 hộ gia đình tiêu biểu cấp Thành phố và 6.300 hộ gia đình tiêu biểu cấp phường, xã về sử dụng tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng.

Để thực hiện được mục tiêu đề ra, mới đây, Sở Công Thương Hà Nội đã tổ chức Lễ phát động hưởng ứng chiến dịch Giờ Trái đất, cao điểm hè về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2026 trên địa bàn với nhiều hoạt động ý nghĩa như: Trải nghiệm như mô hình ứng dụng năng lượng tái tạo trong không gian đô thị và hộ gia đình, đạp xe phát điện; các hình thức sáng tạo cộng đồng nhằm lan tỏa thông điệp Giờ Trái đất: vẽ tranh, nhảy flashmob...; không gian trưng bày các sản phẩm, công nghệ và dịch vụ về năng lượng sạch, sử dụng năng lượng hiệu quả và bảo vệ môi trường...

Đánh giá cao những nỗ lực to lớn của Việt Nam trong thời gian qua, đặc biệt là trong lĩnh vực năng lượng, ông Michael Kratz-Tham tán Kinh tế và Ngoại giao Khí hậu Cộng hòa Liên bang Đức tại Việt Nam cho biết, Đức đã và đang dành sự hỗ trợ mạnh mẽ cho Việt Nam thông qua nhiều dự án nhằm giải quyết các thách thức về ô nhiễm không khí và môi trường.

Thông qua Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ), Chính phủ Đức đã chính thức gia hạn Dự án "Thúc đẩy chuyển dịch ngành năng lượng tại Việt Nam (TEV)" đến tháng 12/2026; đồng thời, hỗ trợ Việt Nam thông qua Quan hệ Đối tác Chuyển dịch Năng lượng Công bằng (JETP) nhằm huy động tài chính thúc đẩy quá trình chuyển dịch sang năng lượng tái tạo.

"Chúng tôi cam kết tiếp tục đồng hành cùng Bộ Công thương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam trong việc hiện đại hóa lưới điện thông minh nhằm bảo đảm vận hành ổn định các nguồn năng lượng tái tạo-yếu tố then chốt giúp bảo đảm cung ứng điện, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm hè sắp tới", ông Michael Kratz khẳng định.

Ông Ngô Sơn Hải, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) nhấn mạnh thời gian tới, EVN sẽ tập trung nâng cao hiệu quả các chương trình quản lý nhu cầu điện, đặc biệt với các khách hàng sử dụng điện lớn; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, để khách hàng có thể chủ động theo dõi, hiểu và điều chỉnh việc sử dụng điện của mình một cách dễ dàng hơn.

Bên cạnh đó, tiếp tục phối hợp với các địa phương, cơ quan quản lý và các tổ chức xã hội để duy trì các hoạt động truyền thông, hướng tới từng nhóm đối tượng cụ thể, qua đó nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi sử dụng năng lượng trong cộng đồng…

Bích Phương