Giữ nhịp sống từ trái tim người thầy thuốc

Trong suốt chiều dài phát triển của ngành Y tế Việt Nam, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác y tế luôn là kim chỉ nam cho mọi hành động. Người căn dặn, thầy thuốc phải như mẹ hiền, phải đặt sinh mệnh và nỗi đau của người bệnh lên trên hết. 

Với Thủ đô Hà Nội – trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước – việc kế thừa và hiện thực hóa tư tưởng ấy không chỉ là nhiệm vụ chiến lược, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi cán bộ y tế: tận tụy, nhân ái, giỏi chuyên môn, sáng y đức, hết lòng vì sức khỏe và hạnh phúc của nhân dân.

Mệnh lệnh không lời nơi tuyến đầu cấp cứu

Ở Khoa Cấp cứu trong các bệnh viện, thời gian không được tính bằng phút hay giờ, mà được đo bằng từng nhịp tim, từng hơi thở mong manh của người bệnh. Mỗi ca cấp cứu là một cuộc chạy đua thầm lặng giữa sinh và tử, nơi người thầy thuốc phải đưa ra quyết định trong tích tắc, chính xác đến từng thao tác, và tuyệt đối không được phép chùn bước. Ở đó, phác đồ điều trị, trang thiết bị y tế chỉ là điều kiện cần; điều kiện đủ và cũng là yếu tố quyết định, chính là mệnh lệnh không lời đến từ trái tim người thầy thuốc.

Những khoảnh khắc bệnh nhân được đưa vào viện trong tình trạng ngừng tim, ngừng thở, hôn mê sâu, toàn thân tím tái… luôn là thử thách khắc nghiệt nhất đối với đội ngũ y bác sĩ. Tại Bệnh viện đa khoa Ba Vì, BSCKI Nguyễn Đức Đa – Phó Trưởng khoa phụ trách Khoa Cấp cứu – đã không ít lần đối diện với ranh giới sinh tử mong manh ấy.

Trong một ca trực, khi bệnh nhân được chuyển đến trong tình trạng nguy kịch, bác sĩ Đa lập tức kích hoạt báo động đỏ. Cả ê-kíp nhanh chóng có mặt, phối hợp nhịp nhàng: ép tim ngoài lồng ngực, bóp bóng qua ống nội khí quản, theo dõi sát các chỉ số sinh tồn. Từng thao tác được thực hiện dồn dập, khẩn trương nhưng vẫn chính xác tuyệt đối. Sau khoảng 10 phút căng thẳng đến nghẹt thở, tim người bệnh đập trở lại, nhịp thở dần hồi phục.

“Khoảnh khắc tim bệnh nhân đập lại, tôi vừa tự hào, vừa nhẹ nhõm đến nghẹn ngào,” bác sĩ Đa chia sẻ. “Nhẹ nhõm vì một sinh mệnh đã được giữ lại, vì người bệnh có cơ hội trở về với gia đình. Chính những giây phút như thế níu tôi ở lại với nghề, dù biết rằng phía trước còn rất nhiều áp lực và gian nan.”

Với anh, làm bác sĩ không chỉ là thực hành y học bằng tri thức, mà còn là sự đồng hành với người bệnh trong những thời khắc mong manh nhất của sự sống. Đó là trách nhiệm, là nghĩa vụ, nhưng trên hết là tình người – thứ không thể thay thế bằng bất kỳ máy móc hay công nghệ nào.

“Tôi cứ ngỡ mình đã không thể quay về…” – lời kể nghẹn ngào của ông Bùi Văn Doanh (63 tuổi, xã Vật Lại) như vẫn còn nguyên hơi thở gấp gáp của khoảnh khắc cận kề cái chết. Mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính nhiều năm, ông không ngờ một cơn khó thở lại có thể ập đến dữ dội đến vậy.

Trên đường được người nhà đưa đi cấp cứu, ông Doanh bất ngờ ngất lịm, cơ thể lạnh dần, không còn phản ứng. Mọi ký ức như bị cắt đứt. Khi tỉnh lại, ông thấy mình nằm dưới ánh đèn trắng của phòng cấp cứu, xung quanh là những gương mặt căng thẳng nhưng đầy tập trung của các y bác sĩ.

“Tôi nghe loáng thoáng có người gọi: ‘Bác ơi, bác cố thở nhé…’. Lúc ấy tôi mới biết mình vẫn còn sống,” ông Doanh kể lại, giọng run run. Với ông, đó không chỉ là sự hồi sinh của một cơ thể đã kiệt quệ, mà là sự trở về từ lằn ranh mong manh giữa sống và chết.

“Các bác sĩ đã không bỏ cuộc, ngay cả khi tôi không còn biết gì,” ông xúc động nói. “Họ cứu tôi không chỉ bằng thuốc men, máy móc, mà bằng trách nhiệm và lòng tận tâm.” Từ sau ca cấp cứu ấy, với ông Doanh, mỗi nhịp thở đều trở nên quý giá hơn bao giờ hết – như một món quà mà cuộc đời đã trao lại lần thứ hai.

Y đức được bồi đắp từ sự dấn thân thầm lặng

Tinh thần “lấy người bệnh làm trung tâm” không chỉ hiện diện trong những ca cấp cứu sinh tử, mà còn được bồi đắp mỗi ngày bằng sự dấn thân thầm lặng của đội ngũ thầy thuốc, đặc biệt là ở tuyến cơ sở – nơi còn nhiều khó khăn về nhân lực, cơ sở vật chất và áp lực công việc.

Tại Bệnh viện đa khoa Thường Tín, giữa nhịp làm việc khẩn trương của Khoa Chẩn đoán hình ảnh, BSCKI Ngô Văn Minh vẫn lặng lẽ, tỉ mỉ với từng ca bệnh. Từng có thời gian công tác tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, anh lựa chọn trở về tuyến cơ sở, mang theo kinh nghiệm của tuyến cuối để phục vụ người dân ngay tại địa phương.

“Ở tuyến cơ sở, chúng tôi có thể giúp người bệnh được chẩn đoán sớm, điều trị kịp thời, hạn chế phải chuyển tuyến xa, vừa giảm chi phí, vừa giảm áp lực cho bệnh viện tuyến trên,” bác sĩ Minh chia sẻ. Với anh, được nhìn thấy người dân yên tâm điều trị ngay tại nơi mình sinh sống chính là niềm vui lớn nhất của nghề y.

Tinh thần ấy còn được tiếp nối trong lĩnh vực ngoại khoa. ThS, BS Ngô Văn Hải – Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình Bệnh viện đa khoa Đông Anh, từng công tác tại Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn, đã lựa chọn mang kiến thức và tay nghề của tuyến trên về phục vụ người bệnh tại địa phương.

Đó là sự lựa chọn không ồn ào, không phô trương, nhưng đầy trách nhiệm và yêu thương. Ở nơi tuyến đầu chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân, mỗi bác sĩ ở lại là thêm một điểm tựa cho người bệnh, thêm một mắt xích vững chắc cho hệ thống y tế.

Hiện nay, hệ thống y tế công lập do thành phố Hà Nội quản lý gồm 42 bệnh viện và 126 trạm y tế xã, phường. Song song với việc bồi đắp y đức, ngành Y tế Thủ đô đặc biệt chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đẩy mạnh đào tạo chuyên sâu, chuyển giao kỹ thuật, ứng dụng khoa học – công nghệ hiện đại.

Chuyển đổi số, triển khai bệnh án điện tử, khám chữa bệnh từ xa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong chẩn đoán và điều trị… đang từng bước được hiện thực hóa, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe, giảm quá tải cho tuyến trên, để người dân được hưởng dịch vụ y tế ngày càng tốt hơn ngay tại cơ sở.

Ở mỗi ca bệnh được cứu sống, mỗi quyết định ở lại tuyến cơ sở của người thầy thuốc, mỗi ánh mắt biết ơn của người bệnh và người nhà… tư tưởng “lương y như từ mẫu” lại được thắp sáng thêm một lần nữa. Và chính từ những điều bình dị mà lớn lao ấy, hình ảnh đội ngũ thầy thuốc Hà Nội “vừa sáng y đức, vừa vững chuyên môn” đang ngày càng hiện rõ, trở thành điểm tựa vững vàng cho sức khỏe, niềm tin và hạnh phúc của nhân dân Thủ đô.

Thiện Tâm