Hà Nội đổi mới toàn diện công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí

Đổi mới tư duy, đề cao trách nhiệm nêu gương

Việc quán triệt và triển khai Nghị quyết số 04-NQ/TW về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới tại Đảng bộ Hà Nội được đặt trong tổng thể nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh.

Trên cơ sở bám sát định hướng của Trung ương, Chương trình hành động của Thành ủy Hà Nội đã xác định rõ những nội dung trọng tâm, cốt lõi, bảo đảm tính đồng bộ, khả thi và gắn với thực tiễn phát triển của Thủ đô.

Một trong những điểm nhấn quan trọng là yêu cầu tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị. Công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực không còn là nhiệm vụ riêng của các cơ quan chức năng mà trở thành trách nhiệm chung của toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị, trong đó cấp ủy, tổ chức đảng và người đứng đầu giữ vai trò then chốt.

Đi liền với đó là yêu cầu đề cao trách nhiệm nêu gương và trách nhiệm giải trình của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý. Việc thực hiện Nghị quyết phải gắn chặt với trách nhiệm cá nhân, bảo đảm mỗi cán bộ, đảng viên đều nhận thức rõ vai trò, nghĩa vụ của mình, từ đó nâng cao tính tự giác, chủ động trong phòng ngừa sai phạm.

Chương trình hành động của Thành ủy Hà Nội xác lập rõ quan điểm xuyên suốt: phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, phải đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng và được triển khai kiên quyết, kiên trì, thường xuyên, liên tục từ cơ sở. Đồng thời, phát huy vai trò giám sát của nhân dân, coi đây là yếu tố quan trọng bảo đảm tính minh bạch và hiệu quả thực thi.

Đáng chú ý, phương châm hành động được xác định rõ: "phòng ngừa từ gốc là căn bản, kiểm soát quyền lực là cốt lõi, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số là giải pháp trọng tâm". Đây là bước chuyển mạnh mẽ trong tư duy, thể hiện sự dịch chuyển từ "phát hiện, xử lý" sang "chủ động phòng ngừa", từ bị động sang kiểm soát sớm, từ xa.

Để hiện thực hóa định hướng này, Hà Nội tập trung hoàn thiện đồng bộ cơ chế, chính sách, quy định, quy trình theo hướng công khai, minh bạch, rõ trách nhiệm và dễ kiểm tra, giám sát. Việc rà soát, bổ sung hệ thống quy định không chỉ nhằm khắc phục bất cập mà còn hướng tới "bịt kín" các kẽ hở dễ phát sinh tham nhũng, tiêu cực, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm như đất đai, tài chính, đầu tư công, quản lý tài sản công.

Song song với đó, việc xây dựng văn hóa liêm chính được đặt ra như một nhiệm vụ lâu dài, mang tính nền tảng. Tăng cường tự phê bình và phê bình, siết chặt quản lý cán bộ, đảng viên cả trong công việc và quan hệ xã hội giúp phòng ngừa vi phạm ngay từ sớm, từ cơ sở.

Một nội dung quan trọng khác là kiểm soát quyền lực thông qua tăng cường kiểm tra, giám sát, thanh tra; hoàn thiện cơ chế giải trình; nâng cao tính minh bạch trong hoạt động công vụ. Đồng thời, đổi mới công tác cán bộ theo hướng định lượng hóa tiêu chí đánh giá, gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ, kiên quyết sàng lọc, thay thế những cán bộ yếu kém, vi phạm.

Đặc biệt, Hà Nội đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý, điều hành, kiểm soát tài sản, thu nhập. Việc xây dựng và kết nối các cơ sở dữ liệu giúp nâng cao năng lực giám sát, phát hiện sớm rủi ro, từ đó chủ động phòng ngừa sai phạm trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng sâu rộng.

Kiểm soát quyền lực, xử lý dứt điểm lãng phí, tiêu cực

Một điểm mới nổi bật trong chương trình hành động của Hà Nội là đặt chống lãng phí ngang tầm với chống tham nhũng, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm gắn liền với hiệu quả phát triển. Theo đó, hiệu quả sử dụng nguồn lực được xem là thước đo quan trọng trong quản lý, điều hành.

Thành phố tập trung xây dựng và thực hành văn hóa tiết kiệm; hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật; tăng cường kiểm soát đầu tư; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong quản lý, sử dụng tài chính và tài sản công. Đặc biệt, yêu cầu xóa bỏ cơ chế "xin - cho" được nhấn mạnh như một giải pháp quan trọng nhằm phòng ngừa lãng phí và tiêu cực.

Cùng với đó, Hà Nội chú trọng xử lý dứt điểm các tồn tại kéo dài như dự án chậm tiến độ, nguồn lực đất đai và tài sản công bị sử dụng kém hiệu quả. Việc kiểm kê, số hóa tài sản công, xây dựng danh mục nguồn lực lãng phí và triển khai các đề án khai thác hiệu quả đất đai được coi là những bước đi thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Trong công tác phát hiện và xử lý vi phạm, thành phố thực hiện theo hướng đồng bộ, nghiêm minh, kịp thời nhưng vẫn bảo đảm tính nhân văn và thuyết phục. Nguyên tắc "không có vùng cấm, không có ngoại lệ" tiếp tục được khẳng định, đồng thời ưu tiên thu hồi tài sản tham nhũng, khuyến khích khắc phục hậu quả, kết hợp linh hoạt các biện pháp kinh tế, hành chính, dân sự trước khi xử lý hình sự.

Công tác kiểm tra, giám sát cũng được đổi mới theo hướng chủ động phòng ngừa, tăng cường hậu kiểm, kết hợp kiểm tra thường xuyên với đột xuất ở các lĩnh vực nhạy cảm, những vấn đề dư luận quan tâm. Việc xử lý tình trạng né tránh, đùn đẩy, nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân và doanh nghiệp được xác định là yêu cầu cấp thiết nhằm siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính.

Một điểm đáng chú ý là việc phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội trong công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, báo chí và nhân dân trong giám sát, phản biện được đề cao, góp phần tăng cường tính minh bạch và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách.

Bên cạnh đó, Hà Nội chú trọng kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng, xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác phòng, chống tham nhũng có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất liêm chính và năng lực chuyên môn cao.

Những giải pháp đồng bộ này không chỉ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực mà còn tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững, xứng tầm với vị thế và vai trò của Thủ đô.

Gia Huy