Hà Nội lấy đầu tư công làm động lực dẫn dắt, lan tỏa sang đầu tư tư nhân

Ngân sách giữ vai trò kích hoạt các nguồn lực xã hội, tạo động lực cho tăng trưởng

Kết quả kinh tế - xã hội của Hà Nội trong 6 tháng đầu năm 2026 tiếp tục ghi nhận nhiều điểm sáng, trong đó nổi bật là sự chuyển biến mạnh mẽ trong đầu tư phát triển. Thay vì chỉ tập trung vào tăng trưởng ngắn hạn, Thành phố đang theo đuổi chiến lược phát triển dài hạn với đầu tư công giữ vai trò dẫn dắt, tạo nền tảng để huy động các nguồn lực xã hội.

Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn ước đạt hơn 404 nghìn tỷ đồng, bằng 62,2% dự toán năm và tăng 2,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, chi ngân sách địa phương đạt hơn 104 nghìn tỷ đồng, tăng tới 55,4%, đặc biệt chi đầu tư phát triển đạt gần 64 nghìn tỷ đồng, tăng 115,1% so với cùng kỳ.

Đây không đơn thuần là sự gia tăng về quy mô vốn đầu tư mà còn cho thấy sự thay đổi trong tư duy điều hành. Hà Nội đang quyết liệt chuyển vốn thành khối lượng thi công thực tế, hình thành các công trình hạ tầng, tạo việc làm, thúc đẩy sản xuất kinh doanh và kích hoạt đầu tư của khu vực tư nhân.

Cùng với đó, vốn đầu tư phát triển toàn xã hội 6 tháng đầu năm ước đạt gần 257.000 tỷ đồng, tăng 15,2%. Điều này cho thấy khi Nhà nước tăng tốc đầu tư hạ tầng, khu vực doanh nghiệp cũng mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh và đầu tư, tạo nên hiệu ứng cộng hưởng đối với nền kinh tế.

Kim ngạch xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng 4,5%, trong khi nhập khẩu tăng tới 41,7%, phản ánh nhu cầu lớn về máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất. Đây cũng là tín hiệu cho thấy doanh nghiệp đang chuẩn bị năng lực cho chu kỳ tăng trưởng mới.

Mặc dù áp lực lạm phát vẫn hiện hữu khi CPI bình quân 6 tháng ước tăng khoảng 4,8-4,89%, song thành phố vẫn ưu tiên nguồn lực cho đầu tư phát triển, coi đây là giải pháp quan trọng để mở rộng năng lực sản xuất và tạo dư địa tăng trưởng bền vững trong trung và dài hạn.

Hạ tầng chiến lược mở đường cho dòng vốn tư nhân

Một dấu mốc đặc biệt trong nửa đầu năm là việc Hà Nội chính thức phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Đây được xem là bản thiết kế chiến lược mở ra không gian phát triển mới cho Thủ đô, từng bước hình thành mô hình đô thị đa trung tâm, lấy hệ thống vành đai, các cây cầu vượt sông Hồng và các trục hướng tâm làm khung kết nối phát triển.

Quy hoạch không chỉ định hình diện mạo đô thị tương lai mà còn tạo cơ sở pháp lý quan trọng để các nhà đầu tư yên tâm triển khai dự án, đặc biệt trong các lĩnh vực bất động sản, dịch vụ, logistics, công nghiệp công nghệ cao và thương mại.

Song hành với quy hoạch là tiến độ triển khai hàng loạt dự án hạ tầng quy mô lớn. Dự án Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục đã cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng và bước vào giai đoạn thi công cao điểm.

Dự án Vành đai 4 - Vùng Thủ đô cơ bản hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng; 13/13 khu tái định cư đã xây dựng xong, tuyến đường song hành đạt khoảng 85% khối lượng thi công.

Đối với nhóm 7 cây cầu vượt sông Hồng gồm Tứ Liên, Trần Hưng Đạo, Ngọc Hồi, Thượng Cát, Vân Phúc, Hồng Hà và Mễ Sở, nhiều dự án đạt tỷ lệ giải ngân 100%, công tác bàn giao mặt bằng được đẩy nhanh, bảo đảm mục tiêu hoàn thành trong năm 2027.

Không chỉ giải quyết bài toán giao thông, các công trình này còn tạo ra không gian phát triển mới cho cả khu vực phía Bắc và phía Nam sông Hồng, mở rộng quỹ đất phát triển đô thị, dịch vụ, thương mại, công nghiệp và logistics.

Đây chính là hiệu ứng lan tỏa của đầu tư công. Khi hạ tầng được hoàn thiện, chi phí logistics giảm xuống, khả năng kết nối giữa các khu vực được nâng lên, giá trị sử dụng đất gia tăng và nhiều khu vực mới trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư tư nhân.

Một trong những yếu tố giúp Hà Nội đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng là chủ động giải quyết đồng thời các điểm nghẽn về giải phóng mặt bằng và tái định cư.

Thành phố hiện triển khai 93 dự án nhà ở xã hội với quy mô khoảng 85.700 căn hộ; trong đó 13 dự án đã khởi công và dự kiến khoảng 14.000 căn sẽ hoàn thành ngay trong năm 2026.

Đặc biệt, Hà Nội chủ động bố trí quỹ nhà ở xã hội phục vụ tái định cư cho các dự án trọng điểm như Vành đai 1, Vành đai 2,5, cầu Tứ Liên và cầu Trần Hưng Đạo.

Việc chuẩn bị sẵn quỹ nhà không chỉ bảo đảm quyền lợi người dân mà còn tạo sự đồng thuận trong công tác giải phóng mặt bằng, giúp rút ngắn thời gian triển khai các dự án đầu tư công.

Đây cũng là một yếu tố quan trọng góp phần nâng cao niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, bởi tiến độ hạ tầng được bảo đảm đồng nghĩa với môi trường đầu tư ổn định, minh bạch và có khả năng dự báo cao hơn.

Đầu tư công tạo lực hút đối với doanh nghiệp và FDI

Hiệu quả của chiến lược đầu tư công từng bước phản ánh rõ qua kết quả thu hút đầu tư của Hà Nội. Trong 6 tháng đầu năm, thành phố thu hút khoảng 3,2 tỷ USD vốn FDI, tăng hơn 8% so với cùng kỳ năm trước.

Đồng thời, Hà Nội dự kiến cấp đăng ký cho khoảng 19.000 doanh nghiệp thành lập mới với tổng vốn gần 398 nghìn tỷ đồng; khoảng 7.350 doanh nghiệp hoạt động trở lại.

Những con số này cho thấy sức hấp dẫn của môi trường đầu tư tiếp tục được cải thiện khi quy hoạch được hoàn thiện, hạ tầng được đầu tư đồng bộ, thủ tục hành chính tiếp tục được cải cách và các dự án trọng điểm được triển khai quyết liệt.

Bên cạnh đó, công nghiệp, thương mại và dịch vụ đều duy trì đà tăng trưởng tích cực.

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng khoảng 8,8%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt gần 517 nghìn tỷ đồng, tăng 13,3%; doanh thu vận tải, kho bãi và bưu chính chuyển phát tăng 21,4%. Du lịch tiếp tục là điểm sáng khi lượng khách do các cơ sở lưu trú phục vụ đạt khoảng 4,8 triệu lượt, tăng 33%.

Những kết quả này cho thấy đầu tư công không chỉ tạo ra các công trình hạ tầng mà còn trực tiếp thúc đẩy hoạt động sản xuất, lưu thông hàng hóa, thương mại, dịch vụ và tiêu dùng, từ đó tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp mở rộng đầu tư.

Bên cạnh đầu tư công, Hà Nội cũng đang thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo nhằm tạo động lực phát triển lâu dài. Hà Nội tiếp tục dẫn đầu cả nước về tỷ lệ số hóa hồ sơ thủ tục hành chính với 97,74%; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giao thông, y tế và quản trị đô thị.

Đây là nền tảng quan trọng để thành phố tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả quản trị và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP 11% trong năm 2026, Hà Nội vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức như áp lực lạm phát, số doanh nghiệp giải thể còn cao, thị trường bất động sản phục hồi chưa đồng đều và những điểm nghẽn trong giải phóng mặt bằng.

Vì vậy, trong các giải pháp điều hành thời gian tới, thành phố tiếp tục xác định lấy đầu tư công làm động lực dẫn dắt tăng trưởng. Nguồn lực sẽ được ưu tiên cho các dự án hạ tầng chiến lược như Vành đai 4, các cầu vượt sông Hồng, Vành đai 2,5, Vành đai 3,5, các dự án chống ngập, xử lý môi trường; đồng thời lượng hóa tiến độ giải ngân, tiến độ giải phóng mặt bằng gắn với trách nhiệm của từng cấp, từng ngành và người đứng đầu.

Gia Huy