Tháng 3 'Mùa Xuân và tuổi trẻ' tôn vinh bản sắc văn hóa truyền thống

Hoạt động góp phần bảo tồn, lan tỏa những giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể đang được gìn giữ, thực hành tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam hướng tới việc phát huy vai trò, trách nhiệm của tuổi trẻ trong việc gìn giữ, kế thừa và phát triển văn hóa truyền thống dân tộc; tạo môi trường giao lưu, trải nghiệm, giáo dục lý tưởng sống, bồi đắp lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và tinh thần đoàn kết trong thanh niên, khơi dậy tinh thần mùa Xuân, sức trẻ và khát vọng cống hiến.

Các hoạt động còn giúp thắt chặt mối quan hệ đoàn kết, giao lưu, hiểu biết lẫn nhau giữa đồng bào các dân tộc, lan tỏa thông điệp về đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo điểm nhấn văn hóa đặc sắc trong mùa Xuân, thu hút khách tham quan, du lịch từng bước khẳng định vai trò của Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam là trung tâm hoạt động văn hóa, giáo dục truyền thống, trải nghiệm di sản góp phần cụ thể hóa chủ trương xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch bền vững trong giai đoạn hiện nay.

Chương trình quy tụ hơn 100 đồng bào của 16 dân tộc: Nùng, Tày, Dao, Mông, Mường, Lào, Thái, Khơ Mú, Tà Ôi, Ba Na, Xơ Đăng, Gia Rai, Cơ Tu, Raglai, Ê Đê, Khmer… đến từ 11 địa phương. Các hoạt động không chỉ góp phần lan tỏa thông điệp đại đoàn kết toàn dân tộc mà còn từng bước khẳng định vai trò của "Ngôi nhà chung" như một trung tâm giáo dục truyền thống, trải nghiệm di sản và phát triển du lịch bền vững.

Sự kiện chuyên đề "Lễ hội mùa Xuân" tái hiện sắc màu văn hóa của đồng bào Mường (Phú Thọ) diễn ra ngày 07 - 08/3/2026 tại Làng dân tộc Mường (Khu các làng dân tộc I).

Điểm nhấn là tái hiện nghi lễ ví đu trong hội ví đu (09h00 - 10h30 ngày 08/3). Đây là nghi lễ mang ý nghĩa cầu may, cầu phúc đầu năm, thể hiện đời sống tinh thần phong phú và sự gắn kết cộng đồng của người Mường.

Song song là chương trình dân ca dân vũ "Hoa Xuân đất Mường", giới thiệu, trình diễn và trải nghiệm nghệ thuật múa trống đu, khua luống - nét văn hóa truyền thống của dân tộc Mường, Phú Thọ.

Bên cạnh đó, diễn ra hoạt động "Tuổi trẻ với văn hóa truyền thống" của dân tộc X'tiêng , tỉnh Đồng Nai. Nổi bật là Lễ cầu phúc, cầu an đầu Xuân (09h00 - 10h00 ngày 22/3), cùng chương trình dân ca dân vũ "Xuân gọi từ buôn làng". Du khách còn được thưởng thức biểu diễn nhạc cụ truyền thống như đàn đá, cồng chiêng; trình diễn trang phục thổ cẩm "Sắc màu thổ cẩm" kết hợp giới thiệu các thiết kế cách tân phù hợp xu thế hiện đại.

Tổ chức trưng bày, truyền dạy, trải nghiệm nghề dệt và đan lát: Giới thiệu cách nhận biết các loại chỉ dệt thô, màu nhuộm, ý nghĩa, cách phối hoa văn trên các loại trang phục, sản phẩm dệt thủ công. Trưng bày, giới thiệu các sản phẩm dệt thủ công: trang phục, khăn, túi, nón mũ, tấm đắp, địu con, khố, váy, ….; phục vụ du khách trải nghiệm check-in cùng các sản phẩm thành phẩm trong không gian đậm bản sắc…

ác hoạt động cuối tuần trong tháng Ba nổi bật với chương trình dân ca dân vũ "Tháng Ba Tây Nguyên - Em là hoa Pơ lang" của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên và "Mùa Ban nở" của đồng bào các dân tộc phía Bắc. Những giai điệu rộn ràng, điệu múa uyển chuyển cùng sắc phục truyền thống tạo nên không gian nghệ thuật đậm đà bản sắc, thu hút đông đảo du khách hòa mình vào nhịp điệu mùa Xuân.

Bên cạnh các chương trình biểu diễn, hoạt động của các nhóm nghệ nhân đang sinh hoạt hằng ngày tại Làng chú trọng tăng cường trải nghiệm, kết nối giữa đồng bào và du khách. Các nhóm phát huy thế mạnh theo cụm dân tộc gần nhau, hỗ trợ lẫn nhau trong tổ chức trò chơi dân gian, trình diễn nhạc cụ truyền thống, giao lưu văn nghệ. Âm thanh cồng chiêng Tây Nguyên, tiếng thổi Đinh Năm, làn điệu ay ray hay những ca khúc mang âm hưởng đại ngàn vang lên giữa "Ngôi nhà chung", tạo nên bức tranh văn hóa sống động.

Hoạt động thường nhật tại Làng còn tái hiện đời sống sinh hoạt, không gian nhà ở theo phong tục truyền thống; giới thiệu nét đẹp đức hạnh người phụ nữ, giá trị gia đình và vai trò thế hệ trẻ trong gìn giữ văn hóa dân tộc nhân các ngày kỷ niệm trong tháng. Du khách được đón tiếp, tìm hiểu đặc trưng văn hóa của từng cộng đồng thông qua câu chuyện của chính các nghệ nhân.

Các nghề thủ công truyền thống như dệt thổ cẩm, đan lát, chế tác nhạc cụ… được trình diễn, hướng dẫn trải nghiệm, gắn với hình ảnh người bà, người mẹ, người chị trong mỗi nếp nhà. Không gian trải nghiệm văn hóa trở thành điểm dừng chân hấp dẫn với các trò chơi dân gian trong nhà như ô ăn quan, chơi truyền, rối tre; ngoài trời như đi cà kheo, nhảy sạp, đánh đu… cùng các hoạt động dịch vụ sáng tạo như tô tượng, tranh cát, chuồn chuồn tre, trải nghiệm trang phục dân tộc.

Thông qua những hoạt động này, học sinh và thanh thiếu niên có cơ hội khám phá thiên nhiên, tìm hiểu phong tục, rèn luyện tư duy sáng tạo và kỹ năng khéo léo, đồng thời bồi đắp tình bạn, tình yêu gia đình và niềm tự hào dân tộc. Không gian văn hóa tháng Ba vì thế trở thành điểm hẹn trải nghiệm ý nghĩa trong hành trình tham quan tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.

Minh Thư