Vững lá chắn an toàn phòng cháy, chữa cháy cho Thủ đô

Kiềm chế hỏa hoạn, bảo vệ tính mạng nhân dân

Báo cáo tại Hội nghị tực tuyến sơ kết, đánh giá kết quả công tác PCCC&CNCH 01 năm triển khai thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp và 06 tháng đầu năm 2026 tổ chức sáng 23/7, Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH, Công an TP. Hà Nội cho biết, trong một năm qua, dưới sự lãnh đạo sát sao của Thành ủy, HĐND và UBND Thành phố, tình hình cháy nổ trên địa bàn Thủ đô đã cơ bản được kiểm soát và có những chuyển biến tích cực. 

Theo thống kê, toàn thành phố đã xảy ra 803 vụ cháy và 3 vụ nổ, giảm mạnh 437 vụ (tương đương giảm 35,24%) so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, có tới 1.411 vụ việc đã được các lực lượng tại chỗ và người dân phát hiện, xử lý kịp thời ngay từ khi mới phát sinh, ngăn chặn nguy cơ bùng phát thành đám cháy lớn.

Lực lượng Cảnh sát PCCC&CNCH chuyên nghiệp cùng các lực lượng cơ sở đã tổ chức cứu và hướng dẫn thoát nạn an toàn cho 138 người mắc kẹt. Những chiến công tiêu biểu có thể kể đến như vụ cháy tại Đông Anh cứu 15 người, vụ cháy tại Hoàng Văn Thái cứu 03 người, hay vụ cháy tại Lĩnh Nam cứu sống 07 người. Không chỉ cứu người, các lực lượng đã bảo vệ thành công hàng chục nghìn mét vuông nhà xưởng và hàng trăm héc-ta rừng trước "giặc lửa".

Một trong những thành công lớn nhất của Hà Nội trong năm qua là việc nhanh chóng hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật để tạo hành lang pháp lý vững chắc cho công tác PCCC . Thành phố đã ban hành Chương trình hành động số 13-CTr/TU ngày 14/5/2026 của Thành ủy nhằm tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác này.

Đặc biệt, HĐND Thành phố đã ban hành 05 Nghị quyết quan trọng, quy định rõ từ cơ chế hỗ trợ cho Đội dân phòng, mức tiền phạt vi phạm hành chính, đến việc xử lý các cơ sở không đảm bảo yêu cầu PCCC. Đáng chú ý nhất là Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND quy định biện pháp yêu cầu ngừng cung cấp điện, nước đối với các cơ sở vi phạm nghiêm trọng – một công cụ mạnh mẽ để siết chặt kỷ luật.

UBND Thành phố cũng đã ban hành 01 Chương trình, 09 Kế hoạch và 06 Quyết định để tháo gỡ khó khăn trong quá trình chuyển đổi mô hình chính quyền mới. 100% lãnh đạo sở, ngành và chủ tịch UBND cấp xã đã được tập huấn chuyên sâu về Luật PCCC&CNCH, đảm bảo sự thống nhất trong hành động từ cấp thành phố đến tận cơ sở.

Chuyển đổi số: "Chìa khóa" đột phá trong công tác phòng ngừa

Nắm bắt xu thế công nghệ, Công an TP. Hà Nội đã tiên phong ứng dụng chuyển đổi số vào lĩnh vực PCCC. Đến nay, Thành phố đã vận động được 100% cơ sở khai báo dữ liệu trực tuyến và hơn 32.000 cơ sở đồng ý lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy. Thực tế đã có gần 5.000 thiết bị truyền tin được vận hành, giúp kết nối trực tiếp thông tin từ cơ sở về Trung tâm chỉ huy.

Hà Nội cũng đã hoàn thành việc số hóa hơn 12.000 nguồn nước phục vụ chữa cháy và khảo sát chi tiết đặc điểm của 13.000 ngõ, ngách sâu mà xe chữa cháy không thể tiếp cận . Những dữ liệu này được tích hợp lên bản đồ số, giúp chỉ huy chữa cháy đưa ra quyết định chính xác và nhanh chóng nhất. Hệ thống 2.167 camera cũng đã được kết nối về Trung tâm chỉ huy để quan sát hiện trường thực tế, hỗ trợ điều tiết giao thông cho xe chuyên dụng.

Về mặt truyền thông, Thành phố đã áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để sản xuất các clip hướng dẫn an toàn điện, an toàn mùa nắng nóng. Ứng dụng "Báo cháy 114" và nền tảng số iHanoi đã trở thành kênh tư vấn, hỗ trợ đắc lực, giúp người dân tự kiểm tra an toàn PCCC ngay tại nhà.

Xây dựng thế trận lòng dân và nâng cao năng lực thực chiến

Với quan niệm "phòng cháy tốt hơn chữa cháy", Hà Nội đã triển khai mô hình Trung tâm học tập, trải nghiệm cộng đồng về PCCC. Hiện nay, các trung tâm tại xã Ô Diên và phường Tây Mỗ đã đi vào hoạt động hiệu quả, và mục tiêu trong tương lai là 100% xã, phường đều có điểm trải nghiệm này. Phong trào toàn dân PCCC phát triển sâu rộng khi 100% hộ gia đình có ít nhất một người được trang bị kiến thức, kỹ năng cơ bản.

Về năng lực chiến đấu, mạng lưới các phân đội PCCC đã được tối ưu hóa. Thành phố hiện có 86 vị trí có xe chữa cháy thường trực, bao gồm cả các đơn vị Quân đội và lực lượng chuyên ngành phối hợp . Điều này giúp rút ngắn đáng kể bán kính bảo vệ: khu vực nội thành từ 7km xuống còn 3,5km, ngoại thành từ 15km xuống còn 7km. Tỷ lệ bao phủ mạng lưới chữa cháy đã đạt khoảng 60% diện tích toàn thành phố.

Không chỉ giỏi trong nước, bản lĩnh của Cảnh sát PCCC Hà Nội còn được khẳng định trên trường quốc tế khi 10 cán bộ chiến sĩ được lựa chọn tham gia đội cứu nạn hỗ trợ khắc phục hậu quả động đất tại nước ngoài, góp phần lan tỏa hình ảnh Việt Nam trách nhiệm.

Bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo cũng thẳng thắn chỉ ra những con số đau xót trong năm qua hỏa hoạn vẫn làm 19 người chết và 24 người bị thương, gây thiệt hại tài sản ước tính 129 tỷ đồng. Phân tích sâu về nguyên nhân cho thấy, trên 70% số vụ cháy có nguồn gốc từ sự cố hệ thống và thiết bị điện. Loại hình xảy ra cháy nhiều nhất vẫn là nhà ở riêng lẻ (chiếm gần 45%), và có tới gần 80% số vụ cháy xảy ra tại các cơ sở không thuộc diện quản lý nhà nước về PCCC. 

Báo cáo cũng nêu lên 08 nhóm tồn tại cần khắc phục. Đặc biệt, tình trạng gần 10.000 kho xưởng, công trình vi phạm trật tự xây dựng trên đất nông nghiệp vẫn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cực cao nhưng chưa được xử lý dứt điểm. Việc khắc phục tại các khu tập thể, chung cư cũ cũng diễn ra rất chậm do khó khăn về kinh phí và hiện trạng hạ tầng.

Đại tá Phạm Trung Hiếu, Trưởng phòng cảnh sát PCCC Công an Hà Nội cho biết, để giữ vững thành quả và ứng phó với các thách thức mới từ quy hoạch đô thị, công trình siêu cao tầng và năng lượng tái tạo, Hà Nội đề ra 05 nhiệm vụ trọng tâm và 08 giải pháp đột phá . Đó là hoàn thiện cơ chế, tiếp tục nghiên cứu các chính sách đặc thù cho Thủ đô trong công tác PCCC.

Chuyển tư duy từ "nhắc nhở" sang "truyền cảm hứng", phấn đấu mỗi gia đình là một "pháo đài" PCCC; Phấn đấu 100% xã phường có Trung tâm giáo dục cộng đồng PCCC.

Xử lý dứt điểm vi phạm, kiên quyết áp dụng Nghị quyết 20 để ngừng cấp điện, nước cho các công trình sai phạm. Tối ưu mạng lưới của lực lượng PCCC với việc nâng tổng số vị trí thường trực lên 65 vị trí trong năm 2026.

Hiệp đồng tác chiến, tăng cường phối hợp giữa các sở ngành và chính quyền cơ sở để huy động tối đa nguồn lực tại chỗ.

Số hóa toàn diện với việc hoàn thành số hóa dữ liệu cho toàn bộ 27.000 ngõ ngách còn lại và tích hợp lên bản đồ số; Hiện đại hóa thiết bị với việc đầu tư hơn 1.447 tỷ đồng cho phương tiện và cơ sở vật chất trong giai đoạn 2026-2030.

Với tinh thần "Đã nói là làm – Làm nhanh – Làm đúng – Làm đến cùng", Hà Nội quyết tâm xây dựng một Thủ đô an toàn, nơi mỗi người dân đều được bảo vệ bởi một thế trận PCCC vững chắc và hiện đại. Sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và ý thức của mỗi cá nhân chính là chìa khóa để đẩy lùi hỏa hoạn, mang lại bình yên cho mọi nhà.

Minh Anh