Đồng bộ giải pháp phát triển chăn nuôi bò chất lượng cao

Theo Sở NN&PTNT Hà Nội, thành phố có khoảng 8,4 triệu người, cùng trên 2 triệu khách các tỉnh thường xuyên có mặt, Hà Nội cũng là trung tâm tiêu thụ thực phẩm lớn. Ước tính nhu cầu sử dụng thịt gia súc, gia cầm của Thành phố khoảng 320 nghìn tấn/năm (gần 900 tấn/ngày); trong khi khả năng sản xuất đối với mặt hàng thịt lợn, thịt gia cầm cơ bản đáp ứng nhu cầu, với sản phẩm thịt bò mới đáp ứng được 20%, còn lại phải nhập từ các tỉnh và nhập khẩu. Dự báo nhu cầu thịt bò sẽ tăng trong thời gian tới, do vậy dự địa cho phát triển chăn nuôi bò thịt của thành phố vẫn còn rất lớn. 

Kế thừa chương trình Sind hóa năm 2001 - 2009, từ năm 2010 UBND Thành phố đã chỉ đạo Sở NN&PTNT Hà Nội tiếp tục thực hiện cải tạo giống bò địa phương thành giống bò sữa có năng suất cao hơn, sản xuất sữa cho hiệu quả cao trong điều kiện nuôi dưỡng, môi trường địa phương bằng giống Brahman, Senepol, Droughmaster, Angus. Đồng thời đưa các giống có năng suất, chất lượng cao vào thực tiễn sản xuất như giống chuyên thịt có năng suất cao BBB, Wagyu.

Đến nay, tổng đàn bò toàn thành phố là 130 nghìn con. Trong đó, đàn bò thịt và bò sinh sản có hơn 117 nghìn con. Bên cạnh đó, công tác phát triển giống bò thịt của thành phố đã được định hình rõ nét theo 3 nhóm chiến lược: Nhóm bò thịt năng suất cao (BBB, Charolais, Angus), nhóm bò thịt chất lượng cao (Wagyu) và nhóm bò kiêm dụng (Red Sind, Brahman, Senepol...).

Có được các kết quả trên là do thành phố Hà Nội đã có chiến lược phát triển chăn nuôi rất cụ thể. Nhiều chính sách hỗ trợ khuyến khích phát triển chăn nuôi, nhất là chính sách hỗ trợ sản xuất con giống được triển khai. Công tác đào tạo tập huấn được chú trọng, nhất là công tác đào tạo hệ thống dẫn tinh viên thụ tinh nhân tạo bò, với hệ thống gần 100 dẫn tinh viên thụ tinh nhân tạo bò có tay nghề cao, là cơ sở để ứng dụng rộng rãi các tiến bộ khoa học thông qua con đường lai tạo. Ngoài ra, với việc tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ sản phẩm đã tạo ra hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ, động viên kịp thời doanh nghiệp, hộ chăn nuôi bò, giúp quảng bá thương hiệu chăn nuôi bò của Hà Nội đến cả nước. Qua đó góp phần thúc đẩy chăn nuôi bò thịt theo hướng thâm canh, quy mô lớn, tạo ra những mô hình chuỗi liên kết chăn nuôi – tiêu thụ sản phẩm mang lại hiệu quả bền vững cho các tác nhân tham gia.

Tuy nhiên theo ông Tạ Văn Tường, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội, mặc dù công tác phát triển chăn nuôi bò thịt của thành phố đã có nhiều thành tựu nổi bật, năng suất chất lượng giống bò thịt của thành phố hiện nay đã được nâng lên nhiều so với giai đoạn trước năm 2010. Nhưng so sánh với các nước có ngành chăn nuôi phát triển, thì năng suất thịt của các giống bò tại Hà Nội vẫn còn kém hơn nhiều, với bò thịt 36 tháng tuổi, khối lượng trung bình tại các nước phát triển đạt 700-800 kg/con, tại Hà Nội đạt 550-600 kg/con.

Do vậy, vấn đề đặt ra trong thời gian tới của ngành chăn nuôi nói chung và chăn nuôi bò thịt nói riêng tại Hà Nội là cần phải tiếp tục cải tạo nâng cao tầm vóc của đàn bò cái nền, bên cạnh việc đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ khoa học kỹ thuật vào công tác lai tạo. Đồng thời nâng cao hiệu quả công tác xây dựng chuỗi liên kết, nhất là liên kết vùng giữa Hà Nội với các tỉnh, nhằm khai thác tối đa tiềm năng lợi thế của các bên tham gia liên kết.   

Với các tiềm năng lợi thế sẵn có, cùng với nền tảng là các kết quả công tác phát triển thời gian qua, các cấp lãnh đạo của thành phố Hà Nội đã xác định rõ chiến lược phát triển chăn nuôi nói chung và chăn nuôi bò thịt nói riêng. Theo đó, mục tiêu đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 để phát triển chăn nuôi bò thịt hiệu quả, Hà Nội cần tập trung phát triển theo vùng, xã trọng điểm phù hợp với vùng sinh thái, xa khu dân cư theo hướng trang trại gắn với việc bảo vệ vành đai xanh của Hà Nội và thực hiện nghiêm chỉnh quy định về vùng không được phép chăn nuôi. Trong đó, phát triển chăn nuôi bò chủ yếu tại các huyện vùng đồi gò và vùng bãi ven sông Đà, sông Hồng, sông Đáy, sông Đuống, sông Cà Lồ… Quy mô khoảng 150 - 155 nghìn con, sản lượng thịt hơi xuất chuồng khoảng 13-15 nghìn tấn/năm. Tăng số lượng đàn bò thịt khoảng 3%/năm ở vùng trọng điểm. Giảm quy mô chăn nuôi thương phẩm, tăng quy mô sản xuất con giống.

Ngoài ra Hà Nội phấn đấu đến năm 2030 sẽ có đàn bò cái sinh sản được thụ tinh nhân tạo đạt 90%. Tiếp tục cải tạo đàn bò cái nền của Hà Nội bằng tinh bò Brahman, Senepol; đồng thời ứng dụng rộng rãi công tác lai tạo giống bò thịt bằng các nguồn tinh bò năng suất chất lượng cao như BBB, Charolais, Wagyu…  để tạo ra 3 nguồn giống bò chủ lực là bò cái sinh sản, bò thịt năng suất cao và bò thịt chất lượng cao.

Để đạt được mục tiêu này, theo ông Tạ Văn Tường, Hà Nội sẽ tăng cường công tác phối hợp giữa các đơn vị sự nghiệp của thành phố với các Học viện, nhà trường, cơ quan nghiên cứu để chuyển giao các tiến bộ khoa học, công nghệ cao trong lĩnh vực di truyền, cải tạo nâng cao năng suất chất lượng giống bò; công nghệ sản xuất thức ăn hay các công nghệ chế biến phân vi sinh từ nguồn chất thải của chăn nuôi bò… Công tác khuyến nông đào tạo, tập huấn sẽ tập trung chú trọng việc hướng dẫn các cơ sở chăn nuôi thực hiện chăn nuôi theo quy trình thực hành chăn nuôi tốt theo tiêu chuẩn VietGAP; sử dụng hiệu quả nguồn chất thải chăn nuôi bảo đảm an toàn dịch bệnh, bảo vệ môi trường.

Bên cạnh đó là tổ chức thực hiện hiệu quả các cơ chế, chính sách hỗ trợ của Trung ương và thành phố Hà Nội; đề xuất ban hành các cơ chế, chính sách mới phù hợp với thực tiễn. Rà soát, điều chỉnh, bổ sung quy hoạch phát triển ngành chăn nuôi, phù hợp nhu cầu thị trường; khuyến khích phát triển chăn nuôi tập trung, xa khu dân cư, phát triển chăn nuôi hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao. Đồng thời phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị, gắn xây dựng thương hiệu sản phẩm; khuyến khích doanh nghiệp, hộ gia đình đầu tư cơ sở giết mổ công nghiệp, bán công nghiệp, bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm và bảo vệ môi trường.

Thiện Tâm