Hà Nội chủ động ứng trực 24/24 giờ, sẵn sàng ứng phó thiên tai cực đoan

Thời tiết diễn biến bất thường, nguy cơ thiên tai gia tăng

Những ngày gần đây, thời tiết tại Hà Nội có nhiều biến động bất thường. Sau các đợt nắng nóng kéo dài với nền nhiệt phổ biến từ 35-37 độ C, nhiều khu vực trên địa bàn thành phố xuất hiện các trận mưa dông lớn, kèm theo lốc, sét và gió giật mạnh. Các cơ quan khí tượng nhận định đây là thời kỳ thời tiết chuyển tiếp với nguy cơ cao xảy ra các hiện tượng cực đoan, đặc biệt là mưa lớn cục bộ trong thời gian ngắn.

Thực tế cho thấy, vào tối 27/5 vừa qua, Hà Nội đã trải qua một trận dông lốc mạnh sau nhiều ngày nắng nóng gay gắt. Mưa lớn kèm gió giật mạnh khiến hàng loạt cây xanh tại các quận nội thành như Thanh Xuân, Cầu Giấy bị bật gốc, gãy đổ. Nhiều tuyến phố bị ảnh hưởng giao thông do cây xanh đổ chắn đường, dây điện và cáp viễn thông bị kéo đứt. Một số phương tiện ô tô đang đỗ ven đường cũng bị cây đổ đè trúng, gây hư hỏng nặng.

Ngay sau khi thiên tai xảy ra, các lực lượng chức năng của thành phố và địa phương đã khẩn trương triển khai công tác khắc phục hậu quả, giải tỏa cây đổ, bảo đảm giao thông và hỗ trợ người dân ổn định cuộc sống. Những sự cố này tiếp tục cho thấy tính chất khó lường của thời tiết trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét.

Theo đánh giá của các chuyên gia khí tượng, khu vực Bắc Bộ, trong đó có Hà Nội, đang bước vào cao điểm mùa mưa bão năm 2026. Các đợt nắng nóng gay gắt có thể nhanh chóng chuyển sang mưa dông diện rộng với lượng mưa rất lớn trong thời gian ngắn, làm gia tăng nguy cơ ngập úng đô thị, lũ quét và sạt lở đất tại các khu vực đồi núi.

Chủ động từ sớm, từ xa

Trước diễn biến thời tiết phức tạp, căn cứ Văn bản số 19/BCĐ-BNNMT của Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đã đề nghị UBND các xã, phường tăng cường triển khai các giải pháp chủ động ứng phó với thiên tai có thể xảy ra.

Nhiệm vụ trọng tâm được đặt ra là theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo, cảnh báo thời tiết và thiên tai; kịp thời thông tin đến chính quyền cơ sở, tổ chức, doanh nghiệp và người dân để chủ động phòng tránh.

Các địa phương được yêu cầu tổ chức rà soát các khu vực trọng điểm, xung yếu, có nguy cơ cao bị ảnh hưởng bởi mưa lớn, ngập úng, sạt lở đất hoặc lũ quét; xây dựng và cập nhật phương án ứng phó theo phương châm "4 tại chỗ", sẵn sàng sơ tán người dân khi cần thiết.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền được xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng. Các xã, phường tăng cường phổ biến kiến thức, kỹ năng phòng tránh thiên tai cho người dân, đặc biệt là các kỹ năng ứng phó với mưa lớn, dông lốc, sét, mưa đá và ngập lụt đô thị.

Theo ông Nguyễn Đình Hoa, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, đơn vị đã tham mưu Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự thành phố ban hành các văn bản chỉ đạo, đôn đốc các địa phương triển khai đồng bộ các biện pháp ứng phó với thiên tai cực đoan. Trọng tâm là tăng cường thông tin truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng và duy trì nghiêm chế độ trực ban, báo cáo nhằm bảo đảm xử lý kịp thời mọi tình huống phát sinh.

Sẵn sàng ứng phó đợt mưa lớn diện rộng

Theo ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, từ chiều tối ngày 8/6 đến hết ngày 9/6, khu vực Bắc Bộ, bao gồm Hà Nội, có khả năng xuất hiện mưa vừa, mưa to và dông trên diện rộng.

Lượng mưa phổ biến được dự báo từ 30-80mm, nhiều nơi có thể vượt 200mm. Đặc biệt, không loại trừ khả năng xuất hiện các điểm mưa cường suất lớn trên 100mm chỉ trong vòng 3 giờ.

Các chuyên gia cảnh báo mưa lớn trong thời gian ngắn có thể gây ngập úng cục bộ tại các khu đô thị, khu công nghiệp, các vùng trũng thấp; đồng thời làm gia tăng nguy cơ lũ quét trên các sông, suối nhỏ và sạt lở đất tại các khu vực đồi núi. Trong mưa dông còn tiềm ẩn nguy cơ lốc xoáy, sét đánh, mưa đá và gió giật mạnh gây thiệt hại về người và tài sản.

Trước tình hình này, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đã có văn bản đề nghị các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ tập trung triển khai các biện pháp ứng phó với mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất và ngập úng.

Các địa phương được yêu cầu theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo, cảnh báo; chủ động rà soát các khu vực nguy hiểm, tổ chức sơ tán người dân khi cần thiết; huy động lực lượng xung kích khơi thông dòng chảy tại các điểm có nguy cơ ùn tắc và sẵn sàng lực lượng cứu hộ, cứu nạn để xử lý các tình huống phát sinh.

Nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Không chỉ tập trung ứng phó với các tình huống trước mắt, Hà Nội đang từng bước nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp.

Theo đánh giá của thành phố, những năm gần đây Hà Nội thường xuyên phải đối mặt với nhiều loại hình thiên tai như mưa lớn, ngập úng, dông lốc, sạt lở đất, sụt lún và các hiện tượng thời tiết cực đoan khác. Tần suất và cường độ các hiện tượng này đang có xu hướng gia tăng, đòi hỏi công tác phòng ngừa phải được triển khai bài bản, chủ động hơn.

Thành phố đang tập trung rà soát, cập nhật các phương án phòng thủ dân sự; đầu tư nâng cấp hệ thống hạ tầng phòng chống thiên tai; tăng cường ứng dụng công nghệ trong dự báo, cảnh báo sớm; đồng thời củng cố lực lượng xung kích tại cơ sở để nâng cao khả năng ứng phó ngay từ đầu.

Trong bối cảnh mùa mưa bão năm 2026 đang đến gần, việc tổ chức ứng trực 24/24 giờ tại các xã, phường cùng với sự chủ động của các cơ quan chức năng được kỳ vọng sẽ góp phần giảm thiểu thiệt hại, bảo đảm an toàn cho người dân và duy trì ổn định các hoạt động kinh tế - xã hội trên địa bàn Thủ đô.

Thùy Chi