Hà Nội nghiên cứu nhân rộng mô hình lớp học mở từ kết quả thí điểm

Hà Nội vừa tiến hành tổng kết mô hình lớp học mở năm 2026, đây là một trong những hoạt động trọng tâm của ngành Giáo dục Thủ đô. Hoạt động này được triển khai nhằm thực hiện cụ thể Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/2/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho rằng, xét về mặt hình thức, lớp học mở không phải là một khái niệm hoàn toàn mới. Tuy nhiên, việc tổ chức triển khai một cách bài bản, hệ thống và có sự chỉ đạo cụ thể từ cơ quan quản lý chính là bước thực hiện chủ trương mang tính chiến lược của Thành ủy Hà Nội, hướng tới mục tiêu cốt lõi là bảo đảm sự công bằng trong việc tiếp cận giáo dục cho toàn bộ học sinh.

Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền, việc ứng dụng công nghệ hiện đại trong mô hình lớp học mở giúp gia tăng đáng kể khả năng tương tác giữa các điểm trường với nhau. Qua đó, mô hình từng bước thu hẹp khoảng cách về chất lượng dạy và học giữa các khu vực, đặc biệt là đối với những địa bàn còn gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh đó, mô hình lớp học mở còn tạo điều kiện thuận lợi để sử dụng linh hoạt đội ngũ nhà giáo, hỗ trợ giáo viên phát triển năng lực chuyên môn thông qua các hình thức sinh hoạt chuyên môn và học thuật; đồng thời phát huy tối đa trí tuệ tập thể trong quá trình xây dựng bài học cũng như các chủ đề giảng dạy.

Mở rộng tới trường học khu vực ngoại thành

Trong năm 2026, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội đã tiến hành triển khai thí điểm mô hình lớp học mở tại 25 trường học trên địa bàn. Quá trình triển khai này bước đầu đã hình thành được cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa trường trung tâm và các trường vệ tinh thông qua các giờ dạy thử nghiệm. Qua đó, ngành Giáo dục thành phố đã tiến hành đánh giá toàn diện khả năng tương tác thực tế giữa giáo viên với học sinh ở các điểm trường, cũng như hiệu quả tổng thể trong công tác tổ chức lớp học.

Từ những kết quả thực tiễn đã đạt được, thành phố Hà Nội có thể nghiên cứu mở rộng việc kết nối các giờ dạy trực tiếp từ các trường trung tâm tới những trường học thuộc khu vực ngoại thành. Theo định hướng này, ngành Giáo dục sẽ huy động các giáo viên có năng lực chuyên môn tốt tham gia trực tiếp giảng dạy tại trường trung tâm, trong khi đội ngũ giáo viên tại các trường vệ tinh sẽ đóng vai trò phối hợp và hỗ trợ kỹ thuật, quản lý lớp. Việc tổ chức mô hình này sẽ mang lại cho học sinh ở các khu vực khó khăn thêm nhiều cơ hội bình đẳng để tiếp cận những bài học có chất lượng cao.

Cùng với hình thức dạy học trực tiếp, khi các điều kiện hạ tầng về hệ thống học tập trực tuyến được bảo đảm đồng bộ, Hà Nội hướng tới xây dựng một kho học liệu dùng chung cho toàn ngành. Những giờ dạy đạt hiệu quả cao sẽ được đưa lên hệ thống học tập trực tuyến nhằm giúp học sinh tại các khu vực còn khó khăn có thêm điều kiện tiếp cận học liệu chất lượng.

Về định hướng phát triển lâu dài, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho biết, Sở sẽ chủ động tham mưu cho thành phố ban hành các cơ chế, chính sách phù hợp nhằm kịp thời động viên đội ngũ giáo viên, đồng thời ghi nhận một cách tương xứng sự đóng góp của các giáo viên công tác tại các trường vệ tinh. Trong thời gian tới, Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp tục lắng nghe các ý kiến phản hồi trực tiếp từ lực lượng giáo viên giảng dạy, đánh giá đầy đủ những mặt thuận lợi cũng như khó khăn vướng mắc để từng bước hoàn thiện và chuẩn hóa quy trình tổ chức mô hình lớp học mở.

Tại hội nghị, các cán bộ quản lý và giáo viên trực tiếp tham gia mô hình đã cởi mở chia sẻ những kinh nghiệm thực tế thu được trong quá trình thí điểm, từ những hiệu quả bước đầu cho đến các yêu cầu mang tính quyết định khi triển khai nhân rộng.

Đánh giá từ thực tế tham gia thí điểm ở vai trò điểm cầu vệ tinh, ông Chu Văn Kiểm - Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Ngô Chi Lan (xã Sóc Sơn) cho biết, mô hình lớp học mở đã giúp học sinh nhà trường có thêm cơ hội tiếp cận nguồn học liệu phong phú, đồng thời được tăng cường giao lưu với giáo viên và học sinh ở các điểm cầu khác nhau. 

Đối với đội ngũ nhà giáo, giáo viên tại điểm cầu vệ tinh có điều kiện trực tiếp quan sát cách thức tổ chức hoạt động, phương pháp tương tác linh hoạt và kỹ năng khai thác công nghệ của giáo viên ở điểm cầu trung tâm, qua đó tích lũy và học hỏi được nhiều kinh nghiệm chuyên môn quý báu. Ông Chu Văn Kiểm cũng nhận định mô hình này hoàn toàn có thể tiếp tục mở rộng để chia sẻ lực lượng giáo viên, nguồn học liệu và kinh nghiệm giảng dạy giữa các trường học trong cùng địa bàn.

Từ góc độ người trực tiếp giảng dạy tại điểm cầu trung tâm, cô Lộc Thị Liên - Giáo viên Âm nhạc Trường Trung học cơ sở Thái Thịnh (phường Đống Đa) chia sẻ rằng, lớp học mở không đơn thuần là việc đưa camera hay màn hình hiển thị vào một tiết học thông thường. Mô hình này đòi hỏi mỗi giáo viên phải chủ động thay đổi tư duy thiết kế bài giảng và phương pháp tổ chức giờ dạy, làm sao bảo đảm học sinh ở tất cả các điểm cầu đều được tham gia một cách thực chất vào bài học. 

Cô Lộc Thị Liên nhấn mạnh, sự phối hợp ăn ý giữa giáo viên trung tâm và giáo viên vệ tinh, kết hợp với công tác chuẩn bị chu đáo về học liệu, trang thiết bị cùng các phương án xử lý tình huống kỹ thuật phát sinh chính là những yếu tố then chốt để các điểm cầu thực sự gắn kết thành một lớp học thống nhất.

Minh Anh