Hà Nội tăng cường quản lý người nước ngoài cư trú trên địa bàn
(Chinhphu.vn) - Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Đỗ Anh Tuấn vừa có chỉ đạo về công tác quản lý người nước ngoài; tăng cường rao đổi thông tin, kiểm tra hoạt động thực tế, không để việc quản lý chỉ dừng ở khai báo tạm trú.

Khách nước ngoài tại phố cổ Hà Nội. Ảnh: Sơn Quách (mekongasean)
Văn phòng UBND TP. Hà Nội vừa ban hành Thông báo số 1018/TB-VP ngày 21/10/2026, truyền đạt kết luận của Phó Chủ tịch UBND Thành phố Đỗ Anh Tuấn tại Hội nghị tổng kết về quản lý người nước ngoài cư trú, hoạt động và quản lý hoạt động đưa người Việt Nam ra nước ngoài.
Theo đánh giá của lãnh đạo UBND Thành phố, công tác phối hợp giữa Công an Thành phố, các sở, ngành và chính quyền địa phương đã đạt nhiều kết quả tích cực. Từ năm 2018 đến nay, Hà Nội ghi nhận hơn 23 triệu lượt người nước ngoài nhập cảnh khai báo tạm trú, trung bình mỗi ngày có khoảng 100.000 người nước ngoài tạm trú trên địa bàn.
Tuy nhiên, việc trao đổi thông tin giữa các cơ quan, đơn vị còn thiếu thường xuyên, chủ yếu thực hiện qua văn bản hành chính. Công tác phối hợp chưa có cơ sở dữ liệu dùng chung hoặc phần mềm phục vụ trao đổi, cung cấp thông tin, dẫn đến tình trạng thông tin chưa được cập nhật kịp thời, ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý.
Công tác nắm tình hình, rà soát, thống kê người nước ngoài cư trú, hoạt động và công dân Việt Nam xuất cảnh, di cư, cư trú, lao động bất hợp pháp có thời điểm chưa theo sát thực tiễn. Việc thanh tra, kiểm tra liên ngành và hậu kiểm sau cấp phép chưa thường xuyên, đồng bộ, khiến một số vi phạm chậm được phát hiện, xử lý.
Đặc biệt, một số cơ quan, đơn vị chưa xác định rõ vai trò, trách nhiệm trong quản lý xuất nhập cảnh theo lĩnh vực, địa bàn được phân công, thậm chí coi đây chỉ là nhiệm vụ của lực lượng công an.
Chấm dứt tình trạng đùn đẩy trách nhiệm, thiếu chia sẻ thông tin
Trước những hạn chế trên, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Đỗ Anh Tuấn yêu cầu giám đốc các sở, ngành, Chủ tịch UBND các xã, phường và Công an Thành phố tổ chức quán triệt, thực hiện nghiêm Quy chế phối hợp ban hành kèm theo Quyết định số 63/2026/QĐ-UBND ngày 02/6/2026.
Lãnh đạo Thành phố yêu cầu các cơ quan, đơn vị cụ thể hóa trách nhiệm theo chức năng, nhiệm vụ và địa bàn quản lý; khắc phục tư tưởng cục bộ, tình trạng “cát cứ thông tin, dữ liệu”, đùn đẩy trách nhiệm trong phối hợp thực hiện. Mỗi đơn vị phải xác định rõ đầu mối phối hợp, người phụ trách và phương thức liên hệ, bảo đảm thông tin được trao đổi thường xuyên, kịp thời.
UBND các xã, phường được giao xây dựng quy chế phối hợp trong quản lý người nước ngoài cư trú, hoạt động tại địa phương, phù hợp với các quy định hiện hành. Trách nhiệm của từng bộ phận, đơn vị phải được phân định cụ thể, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ.
Các sở, ngành và chính quyền cơ sở có trách nhiệm thường xuyên cập nhật, trao đổi với Công an Thành phố thông tin liên quan đến người nước ngoài thuộc lĩnh vực, địa bàn quản lý; kết quả thẩm định, xác minh hồ sơ cấp phép; những thay đổi về địa điểm, nội dung, tình trạng hoạt động của tổ chức, doanh nghiệp và các vụ việc phát sinh.
Việc trao đổi thông tin phải phục vụ trực tiếp công tác quản lý, trong đó chú trọng đối chiếu dữ liệu cấp phép, nhập cảnh, cư trú với hoạt động thực tế của người nước ngoài và các tổ chức, doanh nghiệp. Những trường hợp có thông tin chưa thống nhất hoặc dấu hiệu vi phạm phải được kịp thời xác minh, làm rõ.
Tăng cường nắm tình hình người nước ngoài cư trú
Một yêu cầu được lãnh đạo UBND Thành phố nhấn mạnh là chính quyền cơ sở phải tăng cường nắm tình hình người nước ngoài cư trú, hoạt động trên địa bàn, đặc biệt đối với các trường hợp nhập cảnh theo diện miễn thị thực hoặc bằng thị thực điện tử.
UBND các xã, phường phải thường xuyên rà soát, thống kê, chủ động phối hợp với Công an Thành phố khi phát hiện hoạt động vi phạm pháp luật. Công tác quản lý không được chỉ dừng ở thông tin khai báo mà thiếu kiểm tra, đối chiếu với thực tế.
Thành phố cũng yêu cầu đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn pháp luật đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan, nhất là cơ sở lưu trú, chủ căn hộ cho thuê, đơn vị quản lý, vận hành chung cư, khu đô thị và doanh nghiệp sử dụng lao động nước ngoài.
Đối với hoạt động thanh tra, kiểm tra, các cơ quan chức năng phải phối hợp chặt chẽ, tập trung vào những lĩnh vực, địa bàn cần tăng cường quản lý. Việc kiểm tra phải gắn hồ sơ pháp lý với hoạt động thực tế, hạn chế trùng lặp, chồng chéo và theo dõi kết quả khắc phục sau kiểm tra.
Trong lĩnh vực giáo dục, Sở Giáo dục và Đào tạo được giao phối hợp với Công an Thành phố, Sở Nội vụ, Sở Tài chính và UBND các xã, phường tăng cường quản lý, kiểm tra các cơ sở giáo dục có yếu tố nước ngoài và giáo viên nước ngoài. Nội dung kiểm tra tập trung vào điều kiện hoạt động, lao động, nhập cảnh, cư trú, đồng thời theo dõi việc khắc phục các tồn tại để bảo đảm chất lượng giáo dục và quyền lợi người học.
Tăng kiểm tra hoạt động đưa người Việt Nam ra nước ngoài
Bên cạnh quản lý người nước ngoài cư trú tại Hà Nội, UBND Thành phố yêu cầu tăng cường phối hợp quản lý hoạt động đưa công dân Việt Nam ra nước ngoài, nhất là trong lĩnh vực lao động, du học và du lịch.
Sở Nội vụ được giao định kỳ tiếp nhận thông tin từ Cục Quản lý lao động ngoài nước thuộc Bộ Nội vụ, cung cấp cho Công an Thành phố danh sách các tổ chức được cấp phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài, thông tin về người lao động do các tổ chức này đưa đi và những trường hợp bỏ hợp đồng ra ngoài làm việc bất hợp pháp hoặc bỏ trốn ở lại nước ngoài.
Sở Nội vụ đồng thời chủ trì, phối hợp với Công an Thành phố và các cơ quan liên quan tổ chức kiểm tra liên ngành định kỳ hoặc đột xuất đối với các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực đưa người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài.
Đối với lĩnh vực du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch có trách nhiệm hướng dẫn doanh nghiệp lữ hành quốc tế quản lý chương trình, hồ sơ đoàn khách và đầu mối liên hệ. Khi phát sinh vụ việc liên quan đến công dân Việt Nam ở nước ngoài, đặc biệt các trường hợp mất liên lạc, gặp tai nạn hoặc có dấu hiệu bị lừa đảo, lợi dụng, các cơ quan phải kịp thời phối hợp tiếp nhận, xác minh và xử lý thông tin.
Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp cung cấp thông tin về các tổ chức tư vấn du học, tình trạng cấp phép, hoạt động và vi phạm của các tổ chức này. Chính quyền cấp xã có trách nhiệm rà soát những tổ chức thực tế có hoạt động đưa người Việt Nam ra nước ngoài trên địa bàn, thống kê thông tin công dân đi lao động, học tập, thăm thân ở nước ngoài và trao đổi với cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.
Phó Chủ tịch UBND Thành phố Đỗ Anh Tuấn giao Công an Hà Nội nghiên cứu, phối hợp với các đơn vị liên quan thiết lập đường dây nóng tiếp nhận, trao đổi thông tin về tình hình cư trú, hoạt động của người nước ngoài và hoạt động đưa người Việt Nam ra nước ngoài, bảo đảm thông tin được phân loại, chuyển xử lý kịp thời.
Minh Anh