Hà Nội tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế số và đổi mới sáng tạo

Chủ động từ sớm, thiết lập hệ thống triển khai đồng bộ

Ngay sau khi Trung ương xác định phương châm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW là "Hành động đột phá, lan tỏa kết quả", Hà Nội đã thể hiện tinh thần chủ động bằng việc ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết năm 2026, còn gọi là Kế hoạch 20, trước cả khi Ban Chỉ đạo 57 Trung ương ban hành Chương trình công tác năm 2026.

Kế hoạch này xác định 20 nhóm nhiệm vụ trọng tâm với 138 nhiệm vụ cụ thể và 30 dự án trọng điểm. Trong đó có 65 nhiệm vụ mới liên quan đến chuyển đổi số, hình thành hệ thống 110 chỉ tiêu triển khai. Các mục tiêu và giải pháp được thiết kế đồng bộ với Chương trình công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo 57 Trung ương, đồng thời bảo đảm sự cân bằng giữa ba trụ cột gồm khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đến nay, toàn bộ hệ thống chính trị của Thủ đô đã xây dựng kế hoạch triển khai. Cả bốn trục gồm Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP. Hà Nội đều ban hành kế hoạch thực hiện. Năm Ban Đảng và Văn phòng Thành ủy, 17 sở ngành cùng 126 xã phường cũng hoàn thành việc xây dựng kế hoạch triển khai Kế hoạch 20.

Nhiều nhiệm vụ có quy mô lớn và mang tính lan tỏa vùng đã được thiết kế ngay từ đầu. Trong đó có các dự án về Trung tâm dữ liệu, Trung tâm tính toán thông minh, nền tảng trí tuệ nhân tạo và việc đầu tư nâng cấp hệ thống viện nghiên cứu, phòng thí nghiệm. Những nền tảng này được kỳ vọng tạo tiền đề cho hạ tầng khoa học và công nghệ hiện đại của vùng Thủ đô trong thời gian tới.

Hà Nội cũng đặt ra nhiều mục tiêu mang tính chủ động tạo áp lực để thúc đẩy chuyển đổi. Trung ương đặt mục tiêu kinh tế số chiếm 14,5% GRDP, trong khi Thủ đô đặt mục tiêu 22% vào năm 2026 và tối thiểu 40% vào năm 2030.

Bên cạnh đó là các mục tiêu phục vụ người dân và doanh nghiệp. TP. Hà Nội phấn đấu tối thiểu 50% thủ tục hành chính được tổ chức lại theo nhóm sự kiện, 60% hồ sơ được gợi ý dịch vụ liên quan, 80% doanh nghiệp mới thành lập được cung cấp gói thủ tục khởi sự trong 12 tháng đầu hoạt động và ít nhất 50% doanh nghiệp đang hoạt động được gợi ý chính sách hỗ trợ phù hợp.

Với khối lượng công việc rất lớn và mục tiêu cao, Hà Nội xác định cần huy động sự tham gia của toàn bộ hệ thống chính trị, đồng thời phát huy vai trò của người dân và cộng đồng doanh nghiệp trong quá trình triển khai.

Trong công tác điều hành, Ban Chỉ đạo 57 Thành ủy họp định kỳ mỗi tháng và họp đột xuất khi cần thiết. Tổ Thường trực Ban Chỉ đạo họp hai tuần một lần, có giai đoạn họp hằng tuần để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh.

Việc điều phối được thực hiện đồng bộ giữa bốn trục Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP. Hà Nội. Nhiệm vụ được phân rã theo từng tuần và được kiểm đếm tiến độ thường xuyên. TP. Hà Nội cũng ưu tiên tổ chức các hội nghị kết nối toàn hệ thống để giảm thời gian hội họp và tăng thời gian triển khai thực hiện.

Đáng chú ý, việc triển khai Nghị quyết 57 đã được kết nối trực tiếp tới cấp cơ sở. Các xã phường được tham gia thường xuyên vào hệ thống triển khai chung, qua đó từng bước đưa Nghị quyết 57 trở thành một hệ thống vận hành thống nhất trong toàn TP.

Từ tháng 2/2026 đến nay, Ban Chỉ đạo 57 Thành ủy và Tổ Thường trực đã tổ chức bốn cuộc họp và ban hành bốn thông báo kết luận để chỉ đạo các cơ quan, đơn vị triển khai nhiệm vụ. Các cơ quan được yêu cầu siết chặt kỷ luật tiến độ, cập nhật đầy đủ minh chứng và gắn trách nhiệm của người đứng đầu với kết quả triển khai.

Theo hệ thống thông tin giám sát việc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, tính đến ngày 6/3/2026 Hà Nội được giao tổng cộng 258 nhiệm vụ. Trong đó có 145 nhiệm vụ đã hoàn thành, 35 nhiệm vụ đang thực hiện đúng hạn, bốn nhiệm vụ quá hạn và 74 nhiệm vụ thường xuyên.

Hoàn thiện thể chế và hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo

Một bước tiến quan trọng của Hà Nội trong triển khai Nghị quyết 57 là hoàn thiện khung thể chế cho phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

TP. Hà Nội đã phối hợp với Bộ Tư pháp, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các chuyên gia xây dựng dự thảo Luật Thủ đô sửa đổi. Trong dự thảo luật này có một chương riêng về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Chương này tập trung vào ba nhóm chính sách lớn gồm phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát và phát triển khu công nghệ cao. Một số nội dung trao quyền cho Hội đồng nhân dân hoặc UBND TP. Hà Nội quy định chi tiết nhằm bảo đảm tính linh hoạt trong tổ chức thực hiện.

Những nội dung này cũng được nghiên cứu đưa vào quá trình xây dựng nghị quyết thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW của Bộ Chính trị gắn với Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.

Theo định hướng đã được xác lập, Hà Nội phấn đấu đến năm 2045 trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực châu Á Thái Bình Dương. TP. Hà Nội sẽ thực hiện phân cấp mạnh mẽ hơn cho chính quyền đô thị, xây dựng mô hình quản trị thông minh tích hợp và thiết lập cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ dám làm vì lợi ích chung.

Song song với hoàn thiện thể chế, Hà Nội cũng hình thành các nền tảng thúc đẩy thị trường khoa học và công nghệ.

Ngày 3/2/2025, UBND TP. Hà Nội đã chỉ đạo Sở Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ ra mắt Sàn giao dịch công nghệ, Chợ chuyển đổi số cùng nhiều nền tảng, giải pháp phục vụ chuyển đổi số. Sự kiện này được xem là bước tiến quan trọng trong quá trình triển khai Nghị quyết 57.

Thực tiễn cho thấy nguồn cung và nhu cầu công nghệ tại Hà Nội ngày càng gia tăng. Tuy nhiên hoạt động giao dịch và thương mại hóa công nghệ còn hạn chế do thiếu các thiết chế thị trường và tổ chức trung gian đủ năng lực kết nối.

Việc đưa vào vận hành Chợ chuyển đổi số và Sàn giao dịch công nghệ giúp tạo môi trường thúc đẩy chuyển giao công nghệ, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và lan tỏa công nghệ vào đời sống kinh tế xã hội.

Một số dự án nền tảng cũng đã được xác định phương án triển khai. Điển hình là việc xây dựng chuỗi giá trị dữ liệu khép kín thông qua hệ sinh thái Trung tâm tính toán thông minh với năm cấu phần gồm thu thập, lưu trữ, xử lý tính toán, mô phỏng và ứng dụng.

Dữ liệu nghiệp vụ được chuẩn hóa tại kho dữ liệu dùng chung, được huấn luyện tại Trung tâm tính toán thông minh, triển khai trên nền tảng trí tuệ nhân tạo và mô phỏng trên bản sao số tích hợp.

Những nền tảng này phục vụ chuyển đổi số trong hệ thống chính trị, đồng thời tạo hệ sinh thái thúc đẩy phát triển kinh tế số và đổi mới sáng tạo cho cộng đồng doanh nghiệp Thủ đô.

Trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, Hà Nội đã thành lập Công ty Cổ phần Trung tâm Đổi mới sáng tạo Hà Nội với 30% vốn xã hội hóa. Mô hình này liên kết với Sàn giao dịch công nghệ và Chợ chuyển đổi số nhằm hình thành cơ chế Nhà nước dẫn dắt, doanh nghiệp triển khai và thị trường hóa kết quả nghiên cứu.

TP. Hà Nội cũng chủ động triển khai các mô hình kinh tế mới. Trong đó có mô hình kinh tế tóc bạc với dự án khu phức hợp y tế chăm sóc sức khỏe người cao tuổi dự kiến tổng vốn hơn 16.000 tỷ đồng và hệ thống chuyển giao công nghệ của Đại học Y Hà Nội phục vụ khoảng 10.000 sinh viên.

Trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa, các công nghệ mới như trình chiếu 3D mapping đang được thí điểm tại Văn Miếu Quốc Tử Giám, Hoàng thành Thăng Long và Bảo tàng Hà Nội nhằm phát huy giá trị kinh tế của di sản.

Đẩy mạnh chuyển đổi số và kết nối công nghệ toàn cầu

Chuyển đổi số được Hà Nội xác định là trụ cột quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Nghị quyết 57.

Ngày 3/2/2026, UBND TP. Hà Nội đã ban hành Chiến lược chuyển đổi số TP. Hà Nội đến năm 2030, định hướng đến năm 2035 theo Quyết định số 521/QĐ-UBND.

TP. Hà Nội đã thiết lập cách tiếp cận mới trong quản trị chuyển đổi số với yêu cầu hạch toán kinh tế đối với các nhiệm vụ và dự án. Mô hình chuyển đổi số cấp xã phường được triển khai cho toàn bộ 126 đơn vị, đi kèm việc đầu tư trang thiết bị đầu cuối với kinh phí khoảng 609 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, 139 điểm hỗ trợ dịch vụ công số được đầu tư thiết bị hiện đại với kinh phí khoảng 138 tỷ đồng nhằm hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính.

Nền tảng không gian làm việc số HanoiWork cũng được thí điểm triển khai dùng chung trong một số cơ quan đơn vị. Nền tảng này kết nối con người, quy trình và dữ liệu trong một hệ thống thống nhất, từng bước thay thế các phần mềm rời rạc và nâng cao hiệu quả điều hành dựa trên dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

TP. Hà Nội cũng tái cấu trúc 293 thủ tục hành chính có số lượng hồ sơ lớn theo hướng trực tuyến toàn trình. Việc cải cách này giúp tiết kiệm khoảng 1.652 tỷ đồng chi phí tuân thủ mỗi năm cho người dân và doanh nghiệp.

Tính đến hết tháng 2/2026, Hà Nội đã công bố 1.363 thủ tục hành chính cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình trên tổng số 2.072 thủ tục, chiếm khoảng 65,8%. Con số này tăng 596 thủ tục so với tháng 1/2026.

Mục tiêu của TP. Hà Nội là đến hết tháng 6/2026 sẽ có 80% thủ tục hành chính được cung cấp bằng dịch vụ công trực tuyến toàn trình.

Để bảo đảm nguồn lực cho các nhiệm vụ lớn, ngay từ đầu năm Hà Nội đã bố trí 9.090,399 tỷ đồng cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tương đương khoảng 4% tổng chi ngân sách TP.

Hà Nội cũng ban hành nghị quyết về cơ chế thu hút và trọng dụng nhân tài trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Theo đó, chuyên gia được thu hút có thể nhận hỗ trợ một lần tương đương 100 lần mức lương tối thiểu vùng I.

Mỗi bằng độc quyền sáng chế được cấp tại Việt Nam được thưởng tương đương 15 lần mức lương tối thiểu vùng I. Với các sáng chế được cấp tại các thị trường lớn như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc hoặc châu Âu, mức thưởng tương đương 30 lần mức lương tối thiểu vùng I.

TP. Hà Nội cũng đang xây dựng chương trình học bổng đào tạo 1.000 nghiên cứu sinh theo chuẩn quốc tế nhằm giải quyết các bài toán lớn của Thủ đô.

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng mạnh mẽ, Hà Nội cũng tăng cường kết nối quốc tế. Ngay đầu tháng 3/2026, Thành phố đã tổ chức đoàn công tác cấp cao làm việc tại Hoa Kỳ và Singapore.

Các cuộc làm việc tập trung vào những lĩnh vực công nghệ chiến lược với các doanh nghiệp hàng đầu như Tập đoàn Advanced Micro Devices, Tập đoàn Intel và Đại học bang Arizona.

Mục tiêu của các hoạt động này là chuẩn bị để Hà Nội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu trong các lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, đồng thời xây dựng hệ sinh thái công nghệ cao hoàn chỉnh.

Trong thời gian tới, Hà Nội sẽ tiếp tục hoàn thành các nhiệm vụ của quý I theo Kế hoạch hành động, đồng thời nghiên cứu bổ sung các nhiệm vụ mới về đổi mới sáng tạo để bảo đảm sự cân bằng giữa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

TP. Hà Nội cũng dự kiến công bố danh mục các bài toán lớn của Thủ đô nhằm huy động trí tuệ của toàn xã hội tham gia giải quyết, qua đó hình thành các dự án cụ thể phục vụ quá trình phát triển bền vững dựa trên khoa học và công nghệ.

Minh Anh