Siết chặt giám sát, nâng cao hiệu quả phòng chống bệnh tay chân miệng tại trường học

Hoạt động này nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn nguy cơ lây lan dịch bệnh trong cộng đồng, đặc biệt tại môi trường trường học, nơi tập trung đông trẻ nhỏ, nhóm có nguy cơ cao.

Trong đợt kiểm tra mới đây, đoàn công tác của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội đã làm việc tại nhiều xã, phường, tập trung đánh giá việc thực hiện các biện pháp phòng, chống tay chân miệng tại các trường mầm non và tiểu học. Tại Trường Mầm non Kim Quan (xã Thạch Thất), đoàn công tác tiến hành rà soát toàn điện từ kế hoạch phòng dịch, vệ sinh môi trường đến quy trình báo cáo, xử lý ca bệnh.

Bà Nguyễn Thị Tâm, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Ngay từ đầu năm học, nhà trường đã xây dựng kế hoạch phòng dịch với nhiều bước cụ thể, phù hợp diễn biến thực tế tại địa phương. Trong các thời điểm nguy cơ cao, trường kịp thời điều chỉnh phương án, tăng cường truyền thông và phối hợp chặt với Trạm Y tế xã để theo dõi sức khỏe học sinh. Dù xã từng ghi nhận ca mắc tay chân miệng, nhưng nhờ triển khai đồng bộ, trường đến nay chưa phát hiện ca bệnh.

Để bảo đảm an toàn cho trẻ, Trường Mầm non Kim Quan duy trì nghiêm công tác vệ sinh môi trường: Mỗi chiều thứ sáu, toàn bộ cán bộ, giáo viên, nhân viên tổ chức tổng vệ sinh khuôn viên, phòng học; các bề mặt tiếp xúc nhiều như tay nắm cửa, cầu thang, bàn ghế, đồ chơi đều được khử khuẩn bằng cloramin B. Đồ dùng cá nhân của trẻ: Khăn mặt, cốc uống nước, bát ăn… được vệ sinh và hấp tiệt khuẩn bằng thiết bị chuyên dụng. Các lớp học luôn được bố trí gọn gàng, thông thoáng, bảo đảm tiêu chí "sạch – thoáng – an toàn".

Qua kiểm tra thực tế, đoàn công tác đánh giá cao sự chủ động, bài bản của nhà trường trong công tác phòng chống dịch. Việc xây dựng các kịch bản ứng phó theo từng cấp độ dịch, duy trì môi trường sư phạm xanh – sạch – đẹp và phối hợp hiệu quả giữa nhà trường – y tế cơ sở là những yếu tố quan trọng góp phần giảm nguy cơ lây lan bệnh tay chân miệng trong học đường.

Đoàn công tác đề nghị Trạm Y tế xã Thạch Thất tiếp tục đồng hành, hướng dẫn chuyên môn cho các trường trên địa bàn; tăng cường truyền thông để phụ huynh nắm được dấu hiệu bệnh và chủ động đưa trẻ đi khám khi nghi ngờ. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa gia đình – nhà trường – y tế được xác định là "tuyến phòng thủ" quan trọng giúp phát hiện sớm ca bệnh và xử lý kịp thời.

Theo số liệu của ngành y tế, tính đến ngày 27/3, Hà Nội đã ghi nhận 1.320 ca mắc tay chân miệng, tăng so với cùng kỳ 2025. Bệnh xuất hiện tại toàn bộ 126 xã, phường và hiện còn 5 ổ dịch đang hoạt động. Trước diễn biến này, Sở Y tế Hà Nội đã đề nghị chính quyền cơ sở chỉ đạo các trường mầm non, nhóm lớp tư thục triển khai chiến dịch vệ sinh, khử khuẩn trong tháng 3 và 4/2026; vệ sinh đồ chơi, bàn ghế, phòng học bằng các dung dịch tẩy rửa thông thường; với các đơn vị có ổ dịch, yêu cầu khử khuẩn định kỳ hằng tuần đến khi dịch được kiểm soát. Đồng thời, các trường cần rà soát, bổ sung hóa chất, trang thiết bị phòng dịch, đáp ứng yêu cầu theo phương châm "4 tại chỗ".

Cùng với việc tăng cường giám sát tại cộng đồng, CDC Hà Nội tiếp tục khuyến cáo các cơ sở giáo dục duy trì vệ sinh môi trường, theo dõi sức khỏe học sinh hằng ngày và báo cáo kịp thời để thành phố chủ động kiểm soát dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe trẻ em.

Trên phạm vi cả nước, theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, trong gần 3 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận 25.094 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng, trong đó có 4 ca tử vong, tăng gấp 5 lần so với cùng kỳ năm 2025 (4.900 trường hợp). Riêng khu vực phía Nam ghi nhận 18.031 trường hợp, chiếm 71,9% tổng số ca mắc của cả nước.

Các trường hợp mắc bệnh chủ yếu là trẻ dưới 10 tuổi, chiếm 99,3%; trong đó nhóm trẻ từ 1 đến 5 tuổi, lứa tuổi đi nhà trẻ, mẫu giáo, chiếm 92,7%. Trước diễn biến gia tăng số ca bệnh, để chủ động kiểm soát dịch và hạn chế số trường hợp nặng, tử vong, Cục Phòng bệnh đề nghị Sở Y tế các tỉnh, thành phố tập trung triển khai quyết liệt các biện pháp phòng, chống bệnh tay chân miệng trong thời gian tới.

Theo đó, các địa phương cần tăng cường giám sát tình hình dịch bệnh tại cộng đồng, cơ sở giáo dục, đặc biệt tại các nhà trẻ, trường mẫu giáo, phát hiện sớm các trường hợp nghi mắc để xử lý kịp thời, không để bùng phát thành ổ dịch lớn. Đồng thời, tổ chức điều tra dịch tễ, khoanh vùng, xử lý triệt để các ổ dịch ngay khi phát hiện.

Cùng với đó, ngành y tế cần chỉ đạo các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh chuẩn bị đầy đủ thuốc, vật tư, trang thiết bị, nhân lực và phương án thu dung, cấp cứu, điều trị người bệnh; thực hiện tốt phân tuyến điều trị, hội chẩn, chuyển tuyến an toàn, hạn chế tối đa các trường hợp diễn biến nặng và tử vong.

Công tác truyền thông giáo dục sức khỏe cần được đẩy mạnh với nội dung phù hợp, dễ hiểu, dễ thực hiện, giúp người dân, phụ huynh và người chăm sóc trẻ nhận biết sớm dấu hiệu bệnh, đặc biệt là các dấu hiệu cảnh báo nặng để đưa trẻ đến cơ sở y tế kịp thời. Đồng thời, hướng dẫn thực hiện các biện pháp phòng bệnh như rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, vệ sinh đồ chơi, vật dụng, bề mặt tiếp xúc hằng ngày, ăn chín uống sôi, sử dụng nước sạch và giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường.

Sở Y tế các địa phương cũng được đề nghị phối hợp chặt chẽ với ngành giáo dục và chính quyền địa phương trong việc theo dõi sức khỏe trẻ em tại trường học, bảo đảm vệ sinh lớp học, đồ chơi, dụng cụ học tập; thông báo kịp thời cho cơ sở y tế khi phát hiện trẻ có biểu hiện nghi mắc bệnh để được hướng dẫn xử lý.

Việc tăng cường các biện pháp phòng, chống bệnh tay chân miệng trong thời điểm hiện nay có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo vệ sức khỏe trẻ em, hạn chế lây lan trong cộng đồng và giảm thiểu các trường hợp biến chứng nặng, tử vong.

Thiện Tâm