Siết chặt quản lý thị trường, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Quyết liệt kiểm tra, xử lý vi phạm

Là trung tâm kinh tế, thương mại lớn của cả nước, Hà Nội tập trung nhiều chợ đầu mối, trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng bán lẻ và sàn thương mại điện tử. Đây là điều kiện thuận lợi để phát triển lưu thông hàng hóa, song cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ phát sinh buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo 389 quốc gia về tăng cường đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, lực lượng Quản lý thị trường Hà Nội đã đồng loạt triển khai nhiều đợt kiểm tra theo chuyên đề, tập trung vào các mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân như thực phẩm, mỹ phẩm, dược phẩm, thực phẩm chức năng, đồ điện tử và hàng tiêu dùng thiết yếu.

Theo báo cáo của lực lượng Quản lý thị trường Hà Nội, trong 6 tháng đầu năm 2026, các đơn vị đã kiểm tra gần 3.000 vụ việc, phát hiện và xử lý gần 2.900 vụ vi phạm liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Các hành vi vi phạm chủ yếu là kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, giả mạo nhãn hiệu, vi phạm về ghi nhãn, an toàn thực phẩm và điều kiện kinh doanh.

Chi cục trưởng Chi cục QLTT Hà Nội Dương Mạnh Hùng cho hay, phương thức hoạt động của các đối tượng vi phạm đang có nhiều thay đổi. Bên cạnh hình thức kinh doanh truyền thống, nhiều đối tượng chuyển sang lợi dụng mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và các nền tảng bán hàng trực tuyến để tiêu thụ hàng hóa vi phạm.

Theo ông Dương Mạnh Hùng, các giao dịch, thanh toán và vận chuyển hiện được thực hiện qua nhiều khâu trung gian, khiến việc phát hiện, thu thập chứng cứ và xử lý của lực lượng chức năng gặp nhiều khó khăn hơn.

Các đợt kiểm tra không chỉ được thực hiện tại các chợ truyền thống, tuyến phố kinh doanh mà còn mở rộng sang kho hàng, điểm tập kết, cơ sở sản xuất và các hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử - lĩnh vực đang có tốc độ tăng trưởng nhanh nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Thương mại điện tử-mặt trận mới trong bảo vệ người tiêu dùng

Sự phát triển mạnh của thương mại điện tử mang lại nhiều tiện ích cho người dân nhưng cũng khiến việc kiểm soát chất lượng hàng hóa trở nên phức tạp hơn. Nhiều đối tượng lợi dụng mạng xã hội, sàn giao dịch trực tuyến để kinh doanh hàng giả, hàng nhái, quảng cáo sai sự thật hoặc bán hàng không rõ nguồn gốc.

Theo lực lượng Quản lý thị trường, việc kiểm tra trên môi trường số đang được đẩy mạnh thông qua ứng dụng công nghệ thông tin, phân tích dữ liệu và phối hợp với các nền tảng thương mại điện tử nhằm phát hiện, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm. Đây được xác định là một trong những trọng tâm của công tác quản lý thị trường trong giai đoạn hiện nay.

Theo các chuyên gia, xử lý vi phạm chỉ là một phần của công tác bảo vệ người tiêu dùng. Quan trọng hơn là xây dựng cơ chế phòng ngừa, minh bạch hóa thị trường và nâng cao nhận thức của cả doanh nghiệp lẫn người dân.

Cùng với tăng cường kiểm tra, các cơ quan chức năng tại Hà Nội đang đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người tiêu dùng nhận diện hàng thật - hàng giả, lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, sử dụng hóa đơn điện tử và chủ động phản ánh các hành vi vi phạm.

Song song với đó, nhiều doanh nghiệp cũng tăng cường ứng dụng tem điện tử, mã QR truy xuất nguồn gốc, công nghệ xác thực sản phẩm nhằm giúp người tiêu dùng dễ dàng kiểm tra thông tin trước khi mua hàng.

Việc xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc, kết nối dữ liệu và đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý thị trường được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả kiểm soát hàng hóa lưu thông, giảm thiểu nguy cơ hàng giả len lỏi vào thị trường.

Đại diện Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội nhận định, những tháng cuối năm, đặc biệt vào dịp lễ, Tết và mùa cao điểm mua sắm, nhu cầu tiêu dùng của người dân sẽ tăng mạnh. Đây cũng là thời điểm tiềm ẩn nguy cơ gia tăng các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại và kinh doanh hàng giả.

Vì vậy, việc tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm được kỳ vọng sẽ góp phần ổn định thị trường, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho doanh nghiệp.

Có thể thấy, trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng và tiêu dùng số phát triển mạnh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng quản lý thị trường mà cần sự tham gia của toàn xã hội.

Đối với Hà Nội, việc siết chặt quản lý thị trường không chỉ nhằm xử lý các hành vi vi phạm mà còn tạo dựng môi trường kinh doanh công bằng, bảo vệ doanh nghiệp làm ăn chân chính, nâng cao niềm tin của người tiêu dùng và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Thời gian tới, TP. Hà Nội sẽ tiếp tục tăng cường phối hợp giữa các lực lượng chức năng, ứng dụng công nghệ trong giám sát thị trường, tập trung kiểm tra các lĩnh vực, địa bàn và mặt hàng có nguy cơ cao, đồng thời phát huy vai trò giám sát của người dân trong phát hiện, tố giác các hành vi sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng.

Qua đó, từng bước xây dựng thị trường hiện đại, minh bạch, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, góp phần tạo động lực cho sự phát triển bền vững của Thủ đô.

Diệu Anh