Hà Nội tạo nền tảng để doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng tốc chuyển đổi số

Sự kiện do Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hà Nội phối hợp cùng Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội (HANOISME) tổ chức, trong bối cảnh Thủ đô đang lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực cốt lõi cho mô hình tăng trưởng mới.

Nghịch lý sàn thương mại điện tử: Khi doanh thu không đi đôi với lợi nhuận

Tham luận tại Diễn đàn, ông Vũ Thanh Thắng, Chủ tịch AIZ cho rằng, hiện nay, một thực tế khắc nghiệt về vận hành thương mại điện tử (TMĐT) tại Việt Nam đang diễn ra. Trong khi doanh số trên các nền tảng như TikTok Shop hay Shopee liên tục thiết lập những kỷ lục mới, nhiều doanh nghiệp lại rơi vào tình trạng "doanh thu khủng nhưng lợi nhuận mỏng".

Người bán đang phải đối mặt với một "cơn bão chi phí" bào mòn lợi nhuận. Một ví dụ điển hình được đưa ra: với một đơn hàng trị giá 100.000 VNĐ, sau khi trừ đi giá vốn (40.000đ), chi phí vận hành (20.000đ), phí sàn và vận chuyển (25.000đ) cùng chi phí quảng cáo (10.000đ), chủ doanh nghiệp đôi khi chỉ còn thu về vỏn vẹn 5.000 VNĐ.

Nguy hiểm hơn, rủi ro từ "đơn hàng hoàn" có thể xóa sạch mọi nỗ lực. Thống kê cho thấy chỉ cần một đơn hàng bị hoàn, lợi nhuận của 7 đơn hàng giao thành công khác sẽ bị "bốc hơi" hoàn toàn.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp còn gặp khó khăn trong việc tư vấn khách hàng vào "giờ vàng" (từ 20h đến 23h), thời điểm nhân sự thường đã nghỉ ngơi, dẫn đến tỉ lệ mất đơn hàng tăng cao và kéo tụt khả năng tăng trưởng.

"Nhân sự số AI": Cuộc cách mạng về năng suất lao động

Để giải quyết bài toán "giờ vàng" và áp lực chi phí nhân sự, khái niệm "Nhân sự số AI" đã được giới thiệu như một lời giải đột phá. Ông Vũ Thanh Thắng, Chủ tịch AIZ cho rằng, nhân sự số không dừng lại ở mức độ chatbot tự động đơn giản, mà là những lực lượng lao động thực thụ, sở hữu "bộ não" dữ liệu doanh nghiệp và tham gia trực tiếp vào quy trình vận hành.

Điểm ưu việt nhất của nhân sự số AI chính là khả năng làm việc 24/7 không mệt mỏi. Theo phân tích, trong khi 3 nhân sự người làm việc 8 giờ mỗi ngày chỉ đạt tổng cộng 528 giờ vận hành một tháng, thì một nhân sự số AI có thể duy trì tới 7.920 giờ vận hành liên tục. Điều này tương đương với mức năng suất gấp 15 lần về thời lượng, nhưng chi phí nhân sự lại gần như không thay đổi, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa tối đa mọi cơ hội tiếp cận khách hàng.

Minh chứng sống động nhất cho hiệu quả này chính là câu chuyện của đơn vị Công ty TNHH Chan Long Fitness, hiện đang vận hành hệ sinh thái 50 cửa hàng trên Shopee, TikTok và Lazada. ChanLong từng cần tới 5 kế toán chuyên trách chỉ để làm công việc nhập liệu và đối soát. Sau khi ứng dụng giải pháp "Bộ não dữ liệu tập trung" từ AIZ để hợp nhất 50 gian hàng về một Hub duy nhất và xóa bỏ hoàn toàn việc nhập liệu thủ công, hiệu suất của doanh nghiệp này đã tăng thêm 500%. Hiện tại, ChanLong chỉ cần duy nhất 1 kế toán vận hành để giám sát kết quả do AI tạo ra, tạo nền tảng vững chắc để họ tự tin mở rộng quy mô lên 200 cửa hàng.

Tái định vị vai trò con người trong kỷ nguyên AI

Chia sẻ tâm huyết tại Diễn đàn, bà Ngô Minh Anh, Giám đốc MCG nhấn mạnh, AI không ra đời để thay thế con người, mà để tái cấu trúc và tối ưu hóa giá trị lao động. Tương lai của doanh nghiệp số sẽ là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa con người, AI và các hệ thống tự động hóa. 

Bà Ngô Minh Anh đã đưa ra một tỉ lệ phân rã công việc mới (phân chia lại vai trò giữa con người và trí tuệ nhân tạo (AI) ) dựa trên ứng dụng AI tạo sinh (GenAI): 70% AI - 30% Con người, áp dụng cho các tác vụ mang tính lặp lại hoặc xử lý dữ liệu lớn như tìm kiếm khách hàng, soạn nội dung tiếp cận, lập báo giá hoặc báo cáo;

50% AI - 50% Con người, dành cho việc làm rõ nhu cầu khách hàng hoặc đề xuất giải pháp;

25% AI - 75% Con người, dành cho những giá trị cốt lõi mà máy móc chưa thể thay thế như sự thấu cảm, đàm phán và phát triển thị trường mới.

Thông điệp cốt lõi là giải phóng nhân viên khỏi 30-45% thời gian dành cho các tác vụ nhàm chán để tập trung vào sáng tạo và ra quyết định. Tuy nhiên, để làm được điều này, doanh nghiệp cần tránh việc sử dụng các "AI mồ côi" (công cụ rời rạc, tự phát) mà phải hướng tới xây dựng một "AI Factory" – nơi dữ liệu được chuyển hóa thành tri thức một cách có tổ chức.

Tham luận tại Diễn đàn, ông Nguyễn Chiến Thắng, Giám đốc Trung tâm Phát triển, Khối Công nghệ thông tin, Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB) đã giới thiệu hệ sinh thái sản phẩm số như SHB SAHA và SHB Corporate Mobile, được thiết kế riêng cho nhu cầu giao dịch 24/7 của kinh tế số.

Đặc biệt, mô hình "SHB.AI Diamond" với các trợ lý như ATChat & NAVI đã giúp trả lời ngay lập tức các câu hỏi phức tạp về kế toán, thuế và thanh toán quốc tế dựa trên dữ liệu nội bộ. Một ví dụ ấn tượng là việc ứng dụng AI Agent trong chuyển tiền quốc tế, giúp rút ngắn thời gian kiểm tra chứng từ SWIFT từ 4 giờ xuống còn vỏn vẹn 0,5 giờ, giảm tải hàng trăm giờ làm việc mỗi tháng cho nhân viên.

Ở góc độ hạ tầng, ông Lưu Thanh Sơn, Phó Giám đốc Network Planning & Performance Vietnamobile chỉ ra rằng rào cản của doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) không phải là thiếu công nghệ, mà là công nghệ chưa được "đóng gói" đơn giản với chi phí hợp lý. 

Các nền tảng như SME360 (ERP toàn diện) hay InsightOS (phân tích dữ liệu) cho phép doanh nghiệp quản trị mọi nghiệp vụ từ tài chính đến khách hàng trên một hệ thống duy nhất. Với hạ tầng Data Center chuẩn Tier III, Vietnamobile cam kết bảo đảm an toàn và chủ quyền dữ liệu cho doanh nghiệp khi bước vào không gian số.

Để giúp doanh nghiệp không bị ngợp trước làn sóng công nghệ, bà Ngô Minh Anh, Giám đốc MCG đã đề xuất một lộ trình triển khai thực tiễn gồm 4 bước. Bắt đầu từ vấn đề kinh doanh, thay vì hỏi "mua công cụ nào?", hãy xác định quy trình nào đang làm mất thời gian hoặc hay xảy ra sai sót nhất.

Tiếp theo là tái thiết kế trước khi tự động hóa, thực hiện theo trình tự "Loại bỏ -> Đơn giản hóa -> Chuẩn hóa -> AI hóa"; Xác định chủ sở hữu ứng dụng, mỗi nhân sự AI phải gắn với một nhân sự nghiệp vụ cụ thể chịu trách nhiệm và có KPI rõ ràng để đo lường hiệu quả đầu tư (ROI). Cuối cùng là gắn với kết quả, ưu tiên triển khai cho một quy trình cụ thể như báo giá hoặc tồn kho thay vì làm dàn trải.

Cam kết từ những nhà quản lý và đại diện cộng đồng doanh nghiệp

Diễn đàn Kinh tế Thủ đô 2026 đã hiện thực hóa bằng những cam kết cụ thể. Đã có tối thiểu 150 đơn vị đăng ký nhận giải pháp hỗ trợ ngay tại sự kiện, đồng thời nhiều biên bản ghi nhớ hợp tác.

GS.TS. Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME, Trưởng Ban Tổ chức Diễn đàn cho biết, thành phố Hà Nội khẳng định sẽ tiếp tục đẩy mạnh các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp SME và hộ kinh doanh ứng dụng nền tảng số, thanh toán không dùng tiền mặt và trí tuệ nhân tạo. 

Sau diễn đàn, một danh sách doanh nghiệp cần hỗ trợ sẽ được hình thành, kèm theo đó là 10-15 kiến nghị chính sách sẽ được tổng hợp để trình lãnh đạo Thành phố. Đặc biệt, kết quả hỗ trợ sẽ được theo dõi và đánh giá định kỳ sau 30, 60 và 100 ngày để bảo đảm tính thực chất.

Ông Cù Ngọc Trang, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội nhấn mạnh, tương lai không thuộc về doanh nghiệp có nhiều AI nhất, mà thuộc về doanh nghiệp tổ chức tốt nhất sự cộng tác giữa con người và AI.

Với sự đồng hành của các chính sách từ Thủ đô và các đối tác công nghệ, mục tiêu tăng trưởng 2 con số hoàn toàn nằm trong tầm tay của cộng đồng doanh nghiệp Thủ đô.

Minh Anh