Hà Nội tập trung phát triển khoa học-công nghệ, tạo đột phá trong kỷ nguyên số

Hoàn thiện thể chế, thúc đẩy chuyển đổi số và hình thành hệ sinh thái khoa học công nghệ

Bộ Chính trị mới ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TW về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới với 5 quan điểm phát triển của Thủ đô thời gian tới. 

Trong đó, Nghị quyết thống nhất nhận thức về vị trí, vai trò và tầm quan trọng đặc biệt của Thủ đô Hà Nội là trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia; nơi hội tụ và lan tỏa tinh hoa văn hóa, trí tuệ và nguồn lực của đất nước; trung tâm kiến tạo, giữ vai trò dẫn dắt, định hình mô hình và tư duy phát triển mới; là hạt nhân, trung tâm kết nối và động lực phát triển của cả vùng và cực tăng trưởng của cả nước; dẫn đầu cả nước và vươn tầm khu vực về một số lĩnh vực: Giáo dục và Đào tạo, y tế, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hướng tới là thành phố kết nối toàn cầu.

Nghị quyết đề ra các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể đến năm 2035; đến năm 2045 và hướng đến 100 năm giải phóng Thủ đô (2054) và đến năm 2065. Trong đó có mục tiêu đến năm 2045, Hà Nội trở thành một trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nơi hội tụ tri thức và công nghệ; hạ tầng, quản trị đô thị hiện đại.

Trong thời gian qua, việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên địa bàn Hà Nội tiếp tục được quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện tương đối đồng bộ trên toàn hệ thống chính trị.

Thành ủy Hà Nội đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đồng bộ các nhiệm vụ phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Việc thực hiện các nghị quyết của Trung ương, đặc biệt là Nghị quyết số 57-NQ/TƯ, được tổ chức bài bản, bước đầu hình thành khung chỉ đạo thống nhất trên toàn hệ thống chính trị.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được thành phố chú trọng là hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách. Hà Nội chủ động rà soát các điểm nghẽn, từng bước xây dựng hành lang pháp lý phục vụ phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Đáng chú ý, thành phố đang chuyển mạnh từ phương thức quản lý hành chính sang quản trị dựa trên dữ liệu, hiệu quả và sản phẩm đầu ra, phù hợp với yêu cầu của thời đại số.

Trong lĩnh vực chuyển đổi số, Hà Nội tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, góp phần rút ngắn quy trình xử lý thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân và doanh nghiệp. Tính đến giữa tháng 3/2026, thành phố đã thực hiện ủy quyền 636 thủ tục hành chính, giúp tăng tỷ lệ giải quyết đúng hạn lên 95,77%, đồng thời giảm tỷ lệ hồ sơ quá hạn xuống còn 4,23%.

Không chỉ cải cách thủ tục hành chính, Hà Nội còn tập trung xây dựng nền tảng số phục vụ điều hành. Việc đưa vào vận hành "Nền tảng Điều hành tập trung của Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND hai cấp" đánh dấu bước chuyển quan trọng trong phương thức làm việc, hướng tới môi trường số hóa toàn diện.

Trong quý I/2026, lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của thành phố ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Việc ra mắt "Chợ chuyển đổi số", Sàn Giao dịch công nghệ Hà Nội đã góp phần hình thành các thiết chế thị trường, thúc đẩy kết nối cung – cầu công nghệ, tạo động lực cho hoạt động đổi mới sáng tạo phát triển theo hướng hiện đại, minh bạch và hiệu quả.

Bên cạnh đó, thành phố ưu tiên bố trí nguồn lực tài chính cho các nhiệm vụ trọng tâm như đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng nền tảng dùng chung, phát triển cơ sở dữ liệu và triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ có tính lan tỏa cao. Đây là yếu tố quan trọng giúp bảo đảm tính khả thi và hiệu quả của các chương trình, dự án.

Đặc biệt, Hà Nội đã xây dựng "Danh mục các bài toán lớn" cho giai đoạn 2026–2030, tập trung vào các nhóm vấn đề như đô thị, kinh tế, xã hội, môi trường. Cách tiếp cận này thể hiện sự đổi mới trong tư duy quản trị, từ xử lý từng vấn đề riêng lẻ sang giải quyết tổng thể, mang tính hệ thống, dựa trên nền tảng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Siết chặt kỷ cương, yêu cầu rõ sản phẩm, tạo đột phá từ cơ sở

Cùng với hoàn thiện cơ chế, chính sách, Thành ủy Hà Nội đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu nâng cao kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm của người đứng đầu trong triển khai các nhiệm vụ phát triển khoa học công nghệ.

Tinh thần chỉ đạo xuyên suốt là phải cụ thể hóa nhiệm vụ theo nguyên tắc "rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm". Mỗi nhiệm vụ không chỉ dừng lại ở kế hoạch mà phải tạo ra kết quả cụ thể, có thể đo đếm, kiểm chứng.

Thành phố yêu cầu các cơ quan, đơn vị phải xác định rõ: làm gì, sản phẩm là gì, ai chịu trách nhiệm và khi nào hoàn thành. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm khắc phục tình trạng hình thức, nâng cao hiệu quả thực thi chính sách.

Đặc biệt, vấn đề dữ liệu được xác định là yếu tố cốt lõi trong chuyển đổi số. Thành ủy Hà Nội chỉ đạo các cấp, ngành phải tập trung xử lý dứt điểm các tồn tại liên quan đến dữ liệu, từ xây dựng, làm sạch đến kết nối, chia sẻ. Dữ liệu phải được chuẩn hóa và dùng chung thì hệ thống mới vận hành hiệu quả, công tác điều hành mới chính xác.

Một yêu cầu quan trọng khác là việc triển khai các nhiệm vụ phải bắt đầu từ cơ sở, bảo đảm tính thực chất, mang lại lợi ích trực tiếp cho người dân. Các nền tảng số, dịch vụ công phải thực sự tiện ích, dễ sử dụng, qua đó nâng cao chất lượng cuộc sống và tạo động lực phát triển xã hội.

Trong định hướng phát triển dài hạn, Hà Nội xác định Khu công nghệ cao Hòa Lạc là hạt nhân của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Thành phố sẽ tập trung đầu tư, phát triển khu vực này trở thành trung tâm công nghệ cao, thu hút các doanh nghiệp, tập đoàn công nghệ lớn, góp phần tạo động lực tăng trưởng mới.

Đồng thời, Hà Nội cũng định hướng phát triển các công nghệ chiến lược, xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn cho các lĩnh vực công nghệ mới; thúc đẩy chuyển đổi các khu công nghiệp sang mô hình thế hệ mới, mở rộng sang các lĩnh vực như công nghệ sinh học, y tế, giáo dục…

Để bảo đảm tiến độ và hiệu quả, thành phố yêu cầu duy trì cơ chế kiểm đếm thường xuyên theo tuần, theo tháng đối với các nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Những vấn đề phát sinh phải được xử lý kịp thời, không để tồn đọng, kéo dài.

Đáng chú ý, Hà Nội nhấn mạnh việc công khai tiến độ và kết quả triển khai để người dân biết, giám sát và thụ hưởng. Đây không chỉ là yêu cầu về minh bạch mà còn là cách tạo động lực, thúc đẩy sự tham gia của toàn xã hội vào quá trình phát triển.

Với quyết tâm chính trị cao, cách làm mới và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, Thành ủy Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa Thủ đô trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực. Phát triển khoa học công nghệ không chỉ là nhiệm vụ trọng tâm mà còn là động lực then chốt để Hà Nội bứt phá, khẳng định vai trò dẫn dắt trong kỷ nguyên mới.

Gia Huy