Khai thác tiềm năng du lịch cửa ngõ Nội Bài: Từ vị thế, tài nguyên Di sản đến sản phẩm du lịch thực tế

Lợi thế cửa ngõ và "mỏ vàng" di sản văn hóa - sinh thái

Nằm ở cửa ngõ phía Bắc Thủ đô và gắn trực tiếp với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, xã Nội Bài sở hữu vị trí giao thông vô cùng thuận lợi. Đây là tiền đề quan trọng để địa phương phát triển các chương trình tham quan ngắn ngày. Bên cạnh dòng du khách truyền thống từ trung tâm Hà Nội, vùng đất này có cơ hội lớn để tiếp cận nguồn khách tiềm năng dồi dào như khách quá cảnh, khách nối chuyến, khách công vụ và đội ngũ chuyên gia làm việc tại khu vực sân bay.

Thống kê cho thấy địa phương đang quản lý 7 di tích xếp hạng cấp quốc gia, cùng nhiều di tích cấp thành phố, điểm đến văn hóa và sinh thái. Về sản phẩm nông nghiệp, xã sở hữu 34 sản phẩm OCOP, gồm 24 sản phẩm đạt 4 sao và 10 sản phẩm đạt 3 sao. 

Đáng chú ý, Đền Thanh Nhàn (thôn Trung) là di tích cấp quốc gia gắn liền với truyền thuyết Thánh Gióng, có khả năng kết nối liên tuyến với các điểm di tích tại vùng Sóc Sơn; Việt Phủ Thành Chương mở ra không gian trải nghiệm sâu sắc về kiến trúc, mỹ thuật và văn hóa truyền thống Việt Nam; Hồ Đồng Quan cùng cảnh quan rừng, mặt nước và không gian nông thôn mang lại tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và dã ngoại; Cơ sở bánh chưng xanh Hải Yến 20 (sản phẩm OCOP 4 sao) cùng nông sản địa phương như gạo nếp cái hoa vàng Phú Minh, rau hữu cơ tạo nên chất liệu ẩm thực độc đáo.

Đánh giá về nguồn lực này, trong chương trình khảo sát các điểm đến của xã Nội Bài ngày 27/10, ông Phan Huy Cường, Trưởng phòng Lữ hành (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội), cho biết tài nguyên du lịch địa phương tương đối phong phú, cho phép kết hợp đa dạng giữa du lịch văn hóa, tâm linh, nghệ thuật với sinh thái, trải nghiệm nông nghiệp và khám phá ẩm thực. Tuy nhiên, ông Cường cũng nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết là phải chuyển hóa tiềm năng thành sản phẩm cụ thể có chất lượng và sức khai thác ổn định.

"Cần quan tâm nghiên cứu các chương trình tham quan nửa ngày hoặc một ngày phù hợp với khách quá cảnh, nối chuyến, khách công vụ và chuyên gia làm việc tại khu vực sân bay" — Ông Phan Huy Cường, Trưởng phòng Lữ hành, Sở VHTTDL Hà Nội.

Đồng thời, đại diện Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội đề nghị các bên nhanh chóng bắt tay vào các công việc thực tế sau hội nghị: lựa chọn điểm đến ưu tiên, tổ chức khảo sát chuyên sâu, kết nối đầu mối dịch vụ, thống nhất phương án đón khách và hợp tác quảng bá.

Có tài nguyên chưa đồng nghĩa với có sản phẩm và thị trường

Dù nắm giữ tài nguyên phong phú, việc đưa các điểm đến vào vận hành du lịch chuyên nghiệp vẫn gặp không ít điểm nghẽn. Phát biểu tại hội nghị, ông Nguyễn Nam Hà, Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch HĐND xã Nội Bài cho rằng, có tài nguyên chưa đồng nghĩa với có sản phẩm; có sản phẩm chưa đồng nghĩa với có thị trường.

Hiện nay, xã Nội Bài đang đẩy mạnh công tác trùng tu, tôn tạo, số hóa các di tích; đồng thời đầu tư nâng cấp đền Thanh Nhàn trở thành điểm du lịch văn hóa mẫu, từng bước định hướng phát triển du lịch sinh thái gắn liền với sản phẩm OCOP. Địa phương mong muốn lắng nghe những chia sẻ thực tế từ doanh nghiệp lữ hành về nhu cầu của du khách, cấu trúc chương trình tour, thời lượng lưu trú, mức giá dịch vụ cũng như khả năng kết nối các điểm đến.

Tại di tích đền Thanh Nhàn, ông Nguyễn Văn Bằng, đại diện Ban Quản lý, bày tỏ mong muốn nhận được sự tư vấn chuyên môn từ các chuyên gia lữ hành trong việc điều tiết lượng khách, bảo vệ cảnh quan và giữ gìn sự tôn nghiêm. Ban Quản lý cũng kiến nghị chuẩn hóa nội dung thuyết minh, tăng cường chiều sâu văn hóa và ứng dụng công nghệ để du khách dễ dàng tiếp cận thông tin.

Đối với tài nguyên sinh thái hồ Đồng Quan, đại diện các cơ quan lưu ý việc khai thác bắt buộc phải gắn liền với rà soát hiện trạng sử dụng đất, mặt nước, rừng và hành lang bảo vệ nguồn nước. Định hướng cốt lõi là phát triển du lịch có quy hoạch, hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến môi trường thiên nhiên.

Ở góc độ doanh nghiệp sản xuất nông nghiệp, bà Nguyễn Thị Hải Yến, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Thương mại Hải Yến, chia sẻ thương hiệu bánh chưng xanh Hải Yến 20 đã đạt chứng nhận OCOP 4 sao nhưng vẫn thiếu sự kết nối chặt chẽ với các đơn vị lữ hành. 

Doanh nghiệp kỳ vọng biến cơ sở sản xuất thành điểm dừng chân trải nghiệm, nơi du khách trực tiếp tìm hiểu quy trình gói bánh truyền thống, nghe câu chuyện về nguyên liệu nếp cái hoa vàng Phú Minh và thưởng thức đặc sản. Để làm được điều đó, doanh nghiệp rất cần sự tư vấn về quy trình đón khách, kỹ năng thuyết minh, tiêu chuẩn dịch vụ, truyền thông số và quy cách đóng gói quà tặng.

Định vị Nội Bài là "Điểm hẹn văn hóa trước và sau mỗi chuyến bay"

Tại hội nghị hội nghị kết nối du lịch Nội Bài với doanh nghiệp lữ hành cùng ngày, đại diện các hiệp hội và doanh nghiệp du lịch đã đưa ra nhiều giải pháp thiết thực nhằm giải bài toán kết nối và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Ông Vũ Văn Tuyên, Giám đốc Travelogy Việt Nam, nhận định các điểm đến trên địa bàn xã Nội Bài hiện hoạt động còn đơn lẻ, thiếu sự liên kết đồng bộ và chưa được truyền thông bài bản. Ông đề nghị chính quyền địa phương chủ động cung cấp thông tin toàn diện về hạ tầng, dịch vụ để hỗ trợ doanh nghiệp khảo sát.

Travelogy Việt Nam khẳng định sẵn sàng phối hợp cùng chính quyền địa phương trong việc xây dựng quy hoạch, lập đề án phát triển du lịch, thiết kế bản đồ số, phát triển sản phẩm và kết nối tuyến tour.

TS. Phùng Quang Thắng, Phó Chủ tịch Thường trực Liên chi hội Lữ hành Việt Nam, nhấn mạnh địa phương cần xây dựng kế hoạch hành động cụ thể để đưa Nội Bài trở thành điểm đến du lịch xanh từ cảnh quan, môi trường đến giao thông và dịch vụ. Theo đó, có thể nghiên cứu biến hồ Đồng Quan thành khu nghỉ dưỡng phục vụ du khách di chuyển qua đường hàng không; Nâng cao chất lượng trải nghiệm tại Việt Phủ Thành Chương; Liên kết không gian du lịch Nội Bài với các địa bàn lân cận thuộc khu vực huyện Sóc Sơn cũ.

Hợp tác với cơ sở Hải Yến 20 để đón khách quốc tế, xây dựng không gian trải nghiệm làm bánh và hình thành trung tâm trưng bày sản phẩm OCOP, quà lưu niệm.

Ông Nguyễn Tiến Đạt, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Hà Nội, đề xuất Nội Bài phải phát huy tối đa vị thế cửa ngõ để làm đầu mối kết nối các tour liên tuyến. Theo ông Đạt, có thể thiết kế sản phẩm dựa trên nhu cầu của khách đến sớm, về muộn hoặc quá cảnh sân bay; Khuyến khích phát triển các dịch vụ nghỉ theo giờ, chăm sóc sức khỏe, thư giãn; Đề xuất xây dựng không gian văn hóa và trung tâm thông tin du lịch ngay tại Cảng hàng không quốc tế Nội Bài; Bố trí phương tiện đưa đón khách theo lịch trình cố định; khai thác các góc trải nghiệm sáng tạo như ngắm máy bay, chụp ảnh check-in.

Bà Đặng Thị Thọ, Trưởng đại diện Phoenix Voyages, đánh giá cao ưu thế núi hồ của Nội Bài, gợi mở định hướng kết nối với hệ thống trường học để phát triển du lịch học đường kết hợp các hoạt động du lịch thể thao ngoài trời.

Trong khi đó, bà Bùi Thục Anh, Giám đốc Công ty Cổ phần Dịch vụ và Du lịch Hy Vọng, cho biết đơn vị đang phối hợp với Công ty Du lịch Tây Bắc triển khai các chương trình tour dành riêng cho nhóm khách quá cảnh. Bà Thục Anh đề xuất định vị thương hiệu du lịch Nội Bài trở thành "Điểm hẹn văn hóa trước và sau mỗi chuyến bay", với hành trình kết nối xuyên suốt: Đền Thanh Nhàn – Việt Phủ Thành Chương – Cơ sở Hải Yến 20. Đồng thời, bà kiến nghị UBND xã sớm cung cấp bộ dữ liệu đầy đủ về lưu trú, điểm tham quan, dịch vụ làng nghề, sản phẩm OCOP và đầu mối liên hệ để doanh nghiệp thuận tiện chào bán ra thị trường.

Chuyển đổi số và cam kết hành động kết nối thị trường

Một trong những giải pháp quan trọng được các đại biểu thống nhất là đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý và quảng bá du lịch. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu điểm đến, chuẩn hóa thông tin và tích hợp mã QR đa ngôn ngữ (tiếng Việt và tiếng Anh) tại các di tích sẽ giúp du khách dễ dàng tra cứu lịch sử, hình ảnh, chỉ đường và dịch vụ.

Tiếp thu các ý kiến đóng góp tâm huyết, ông Nguyễn Nam Hà, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Nội Bài, khẳng định chính quyền địa phương sẽ nỗ lực chuyển hóa các đề xuất thành chương trình hợp tác cụ thể với từng doanh nghiệp. Địa phương cam kết luôn đồng hành cùng các đơn vị lữ hành trong cung cấp thông tin, kết nối điểm đến, quảng bá thương hiệu; đồng thời tập trung cải thiện cảnh quan, vệ sinh môi trường, đảm bảo an toàn an ninh trật tự trên địa bàn.

Sự chủ động của chính quyền địa phương cùng sự đồng hành của các doanh nghiệp lữ hành hứa hẹn sẽ sớm đánh thức "mỏ vàng" du lịch Nội Bài, đưa nơi đây không chỉ là trạm dừng chân giao thông thuần túy mà trở thành điểm đến văn hóa, sinh thái giàu trải nghiệm của Thủ đô Hà Nội

Minh Anh