Chuẩn bị từ sớm, sẵn sàng cho việc triển khai thi hành Luật Thủ đô (sửa đổi)

Đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình

Thông tin về nội dung cơ bản của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), ông Nguyễn Công Anh, Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội cho biết, bố cục dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) gồm 9 chương, 36 điều; giảm 18 điều so với Luật Thủ đô số 39/2024/QH15. 

Dự thảo được xây dựng theo cách tiếp cận mới, bám sát tinh thần của Nghị quyết số 66-NQ/TW; đồng thời quán triệt quan điểm, mục tiêu phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới theo Nghị quyết 02-NQ/TW ngày 17/3/2026 của Bộ Chính trị, cùng các định hướng trong quá trình xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi).

Theo đó, thay vì quy định chi tiết, cụ thể như Luật Thủ đô số 39/2024/QH15, dự thảo mới chuyển mạnh sang phân quyền cho Thành phố quyết định. Cách tiếp cận này nhằm mở rộng không gian cho sự chủ động, sáng tạo và tự chịu trách nhiệm của chính quyền Thủ đô. Cùng với đó, dự thảo cũng tăng cường các yêu cầu về kiểm soát quyền lực; đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình, với 9 nhóm nội dung chủ yếu.

Theo dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), có 192 thẩm quyền được giao cho chính quyền TP. Hà Nội, trong đó thẩm quyền của HĐND là 124; thẩm quyền của UBND là 56; thẩm quyền của Chủ tịch UBND là 12.

Về các văn bản quy phạm pháp luật, theo tổng hợp, có 154 nội dung quy phạm pháp luật được giao cho Thủ đô xây dựng và ban hành, trong đó 117 nội dung thuộc thẩm quyền của HĐND và 37 nội dung thuộc thẩm quyền của UBND Thành phố.

“Đây là bước phân cấp rất lớn, thể hiện sự tin tưởng của Trung ương, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cao về trách nhiệm, năng lực tổ chức thực hiện của chính quyền Thủ đô”, ông Nguyễn Công Anh nhấn mạnh.

Hà Nội đã xây dựng dự thảo 113/154 nội dung quy phạm pháp luật

Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Nguyễn Công Anh nhấn mạnh cách làm mới của TP. Hà Nội trong quá trình chuẩn bị triển khai thi hành Luật.

Theo đó, với số lượng thẩm quyền lớn dự kiến được giao cho Thành phố theo dự thảo Luật, để bảo đảm tiến độ triển khai thi hành Luật sau khi Quốc hội thông qua; song song với việc xây dựng, hoàn thiện dự thảo Luật, Lãnh đạo Thành phố đã chỉ đạo các Sở, ban, ngành chủ động xây dựng Kế hoạch triển khai thi hành Luật Thủ đô (sửa đổi); bao trùm các lĩnh vực từ xây dựng các văn bản hướng dẫn chi tiết thi hành Luật, xây dựng các quyết định mà theo thẩm quyền sẽ được giao cho Thành phố, kế hoạch tuyên truyền, phổ biến, quán triệt Luật đến các tầng lớp Nhân dân… để sẵn sàng cho việc triển khai thi hành.

Với chỉ đạo của Thành uỷ và các lãnh đạo Thành phố, các sở, ngành của TP. Hà Nội, song song với quá trình xây dựng dự thảo Luật cũng đã tham mưu xây dựng các dự thảo Nghị quyết quy phạm. Đến nay, các sở, ban, ngành TP. Hà Nội đã xây dựng dự thảo 113/154 nội dung quy phạm pháp luật.

“Có thể khẳng định, Hà Nội đã chuẩn bị khá đầy đủ để đón nhận các thẩm quyền được phân cấp. Các sở, ngành đã chủ động vào cuộc, bảo đảm khi luật được thông qua có thể triển khai ngay”, ông Nguyễn Công Anh cho biết.

Đại diện Sở Tư pháp Hà Nội nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Thủ đô nhằm hoàn thiện thể chế đặc thù, vượt trội, ổn định và có tầm nhìn dài hạn, phù hợp với vị trí, vai trò của Thủ đô, đồng thời tạo lập hành lang pháp lý để triển khai thí điểm, đánh giá và hoàn thiện các cơ chế, chính sách đột phá trước khi nhân rộng, góp phần nâng cao chất lượng thể chế, hiệu lực, hiệu quả quản trị và năng lực dẫn dắt phát triển của Thủ đô, tạo nền tảng vững chắc và tạo dư địa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế liên tục và bền vững.

Luật Thủ đô (sửa đổi) có ý nghĩa rất quan trọng, là cơ chế quản lý và hành lang pháp lý để triển khai các nhiệm vụ, giải pháp để kinh tế phát triển Thủ đô, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội trong kỷ nguyên mới và triển khai có hiệu quả Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm.

Việc triển khai Luật đòi hỏi sự nỗ lực của các cấp, các ngành của TP. Hà Nội cũng như sự đồng hành, quan tâm, chỉ đạo, giúp đỡ của các cơ quan trung ương để triển khai đồng bộ các giải pháp.

Trong thời gian tới, sau khi Luật Thủ đô (sửa đổi) được Quốc hội thông qua chính thức, các cơ quan chức năng của thành phố sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện và trình HĐND, UBND và Chủ tịch UBND Thành phố ban hành các văn bản theo đúng thẩm quyền.

Dự kiến, dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) sẽ được Quốc hội khóa XVI xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ nhất và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026.

Đáng chú ý, riêng các quy định liên quan đến thẩm quyền của HĐND TP. Hà Nội – bao gồm trình tự, thủ tục theo pháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật, cũng như trình tự, thủ tục ban hành nghị quyết quy phạm pháp luật nhằm quyết định việc lựa chọn, áp dụng pháp luật để triển khai thi hành Luật Thủ đô – sẽ có hiệu lực sớm hơn, từ ngày 01/6/2026.

Minh Anh