Hà Nội cho phép thử nghiệm có kiểm soát sản xuất oxit đất hiếm

Đơn vị được cấp phép thực hiện thử nghiệm là Công ty Cổ phần Tư vấn xây dựng và Công nghệ mỏ.

Theo Quyết định số 4657/QĐ-UBND, thời gian thử nghiệm có kiểm soát được quy định là 18 tháng kể từ ngày quyết định có hiệu lực thi hành. Phạm vi thử nghiệm là quy trình công nghệ sản xuất tổng oxit đất hiếm (TREO) có hàm lượng đạt trên 95% từ nguồn quặng đất hiếm của Việt Nam ở quy mô bán công nghiệp.

Dây chuyền thử nghiệm được vận hành với công suất thiết kế đạt 100kg quặng nguyên khai/giờ. Tổng khối lượng quặng nguyên khai được phép sử dụng tối đa trong suốt quá trình thử nghiệm là 100 tấn. Nguồn quặng này có xuất xứ rõ ràng, được khai thác từ mỏ Đông Pao, tỉnh Lai Châu.

Công nghệ đề nghị thử nghiệm được áp dụng dựa trên Bằng độc quyền sáng chế số 33663. Quy trình này bao gồm hai công đoạn kỹ thuật chính là: tuyển nổi làm giàu tinh quặng và thủy luyện sản xuất tổng oxit đất hiếm. Toàn bộ dây chuyền công nghệ được thiết kế tích hợp, liên hoàn và vận hành theo mô hình khép kín. Mô hình này bảo đảm việc kiểm soát dòng vật chất, các thông số kỹ thuật, yếu tố môi trường cũng như an toàn trong quá trình thử nghiệm.

Việc triển khai thử nghiệm nhằm xác định mức độ ổn định và hiệu quả vận hành thực tế của công nghệ sản xuất tổng oxit đất hiếm hàm lượng trên 95% ở quy mô bán công nghiệp. Đồng thời, quá trình này giúp đánh giá khả năng mở rộng, triển khai công nghệ ở quy mô công nghiệp lớn.

Kết quả thử nghiệm sẽ hình thành cơ sở khoa học và thực tiễn quan trọng phục vụ cho việc xây dựng, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, định mức kinh tế - kỹ thuật và các quy định quản lý nhà nước đối với hoạt động chế biến sâu đất hiếm.

Bên cạnh đó, việc thử nghiệm góp phần hoàn thiện công nghệ chế biến sâu đất hiếm, đánh giá năng lực sản xuất tổng oxit đất hiếm hàm lượng trên 95% từ quặng đất hiếm trong nước. Quá trình này xác định các thông số công nghệ, mức độ ổn định của dây chuyền, hiệu quả sử dụng nguyên liệu, hóa chất, năng lượng để giảm thiểu tối đa các rủi ro trong khâu thiết kế, đầu tư mở rộng sau này.

Giải pháp tuần hoàn nước và cơ chế giám sát vận hành

Dự án áp dụng giải pháp tuần hoàn nước trong công đoạn thủy luyện, kết hợp thu hồi các sản phẩm, phụ phẩm có giá trị cao đi kèm bao gồm: barit, fluorit và natri hexafluorosilicat (Na₂SiF₆). Giải pháp này giúp nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên thiên nhiên và giảm thiểu phát sinh chất thải ra môi trường.

Toàn bộ quá trình vận hành được thiết lập cơ chế giám sát nghiêm ngặt thông qua hệ thống camera và bộ chỉ tiêu KPI gồm 33 chỉ tiêu cụ thể về kỹ thuật, môi trường và an toàn bức xạ. Bộ chỉ tiêu này làm cơ sở kiểm soát, theo dõi và đánh giá kết quả thử nghiệm. Các kết quả thu được là cơ sở khoa học và thực tiễn để phục vụ hoàn thiện quy trình công nghệ, xây dựng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và định mức quản lý chế biến sâu đất hiếm.

UBND TP. Hà Nội giao Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan để hướng dẫn, giám sát, kiểm tra, đánh giá quá trình thử nghiệm, đồng thời xử lý các vấn đề phát sinh theo đúng thẩm quyền. 

Trường hợp cần thiết, Sở Khoa học và Công nghệ quyết định thành lập Tổ giám sát, đánh giá hoạt động thử nghiệm liên ngành gồm đại diện các cơ quan liên quan và chuyên gia phù hợp.

Minh Anh