Hà Nội đẩy mạnh đào tạo nghề gắn với việc làm hướng tới kết quả thực chất

Tại hội nghị triển khai nhiệm vụ năm học 2026-2027 đối với giáo dục thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp diễn ra chiều 22/8, ngành giáo dục đã thảo luận các giải pháp tháo gỡ khó khăn từ thực tiễn, định hướng giáo dục nghề nghiệp chuyển mạnh sang đào tạo gắn với nhu cầu người học, thị trường lao động và việc làm.

Thay đổi thước đo hiệu quả: Lấy chất lượng thực học làm cốt lõi

Phát biểu tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Quang Tuấn nhấn mạnh tinh thần cốt lõi của năm học mới là "đổi mới tư duy, chuyển biến mạnh mẽ, kết quả thực chất". Lãnh đạo Sở chỉ rõ, kết quả giáo dục không thể chỉ đo bằng số lượng người học trên sổ sách. Hiệu quả hoạt động phải được đo lường bằng chất lượng thực học, hiệu quả tư vấn hướng nghiệp, kết quả tuyển sinh, năng lực nghề nghiệp và việc làm sau đào tạo; đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu học tập đa dạng của nhân dân.

Đối với các trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, lãnh đạo Sở yêu cầu nhanh chóng ổn định tổ chức sau sắp xếp, không để quá trình này ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục. Các đơn vị cần xây dựng kế hoạch cụ thể, xác định rõ mục tiêu, chỉ tiêu, tiến độ và trách nhiệm của từng bộ phận. Trọng tâm hoạt động phải hướng tới nâng cao chất lượng thực học, hạn chế tối đa tình trạng học viên bỏ học và có chính sách hỗ trợ kịp thời cho nhóm học viên yếu thế.

Gắn kết chặt chẽ với nhu cầu thị trường và chuyển đổi số thực chất

Công tác hướng nghiệp, phân luồng trong năm học mới được yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ từ hình thức sang thực chất. Theo chỉ đạo của Sở, tư vấn hướng nghiệp không được hời hợt giới thiệu ngành nghề chung chung. Tư vấn phải giúp người học nhận diện rõ năng lực, sở thích cá nhân kết hợp với nhu cầu thực tế của thị trường lao động để giúp học viên chủ động lựa chọn lộ trình học tập và phát triển nghề nghiệp phù hợp nhất.

Đối với các trường cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp, Phó Giám đốc Sở yêu cầu chuyển từ tư duy tuyển sinh theo khả năng cung ứng sang tuyển sinh gắn liền với nhu cầu người học và thị trường lao động. Chương trình đào tạo cần điều chỉnh tăng thực hành, thực tập và đào tạo trực tiếp tại doanh nghiệp.

Đồng thời, cần để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào xây dựng chương trình, đánh giá kỹ năng nghề nghiệp, tuyển dụng và đào tạo lại. Lãnh đạo Sở khẳng định, các cơ sở đào tạo nghề phải chịu trách nhiệm về chất lượng đầu ra và hiệu quả giải quyết việc làm của người học sau khi tốt nghiệp.

Chuyển đổi số trong giáo dục là nhiệm vụ tất yếu nhưng phải đi vào thực chất. Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo lưu ý các đơn vị tuyệt đối không chạy theo số lượng phần mềm một cách hình thức hay lạm dụng hồ sơ điện tử. Yêu cầu tiên quyết là dữ liệu số phải bảo đảm chính xác để có thể khai thác hiệu quả trong quản trị nhà trường và hỗ trợ ra quyết định.

Đối với mảng giáo dục thường xuyên, các đơn vị cần tập trung phát triển học liệu số, hồ sơ điện tử và kho học liệu dùng chung. Đối với mảng giáo dục nghề nghiệp, cần từng bước triển khai học bạ số, văn bằng số, đồng thời nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý, giảng dạy, kiểm tra cũng như đánh giá học tập.

Song song đó, hoạt động của các trung tâm học tập cộng đồng cũng cần thay đổi căn bản. Lãnh đạo Sở chỉ đạo các trung tâm phải xây dựng hoạt động xuất phát từ nhu cầu thực tế của người dân. Nội dung bồi dưỡng cần tập trung vào các chủ đề thiết thực như trang bị kỹ năng số, ngoại ngữ, pháp luật, chuyển giao công nghệ mới và kỹ năng nghề nghiệp. Qua đó, trung tâm học tập cộng đồng thực sự trở thành điểm kết nối tri thức tại địa bàn, góp phần xây dựng xã hội học tập từ cơ sở.

Để triển khai hiệu quả các nhiệm vụ năm học mới, lề lối làm việc của các phòng thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cũng phải cải tiến. Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Quang Tuấn cũng nhấn mạnh yêu cầu đặt ra là các phòng chuyên môn thuộc Sở phải chuyển từ phương thức "hướng dẫn, kiểm tra" sang tinh thần đồng hành và tháo gỡ khó khăn cho cơ sở. Đồng thời, cần tăng cường phối hợp liên phòng ban, bảo đảm mỗi nhiệm vụ chuyên môn đều có một đầu mối chịu trách nhiệm rõ ràng, quy định cụ thể về thời hạn và kết quả đầu ra thực tế.

Chính quyền địa phương đóng vai trò quan trọng trong sự nghiệp phát triển giáo dục. UBND các xã, phường được đề nghị tiếp tục quan tâm giáo dục thường xuyên, xây dựng xã hội học tập và trung tâm học tập cộng đồng.

Bên cạnh đó, chính quyền cơ sở cần phối hợp chặt chẽ trong công tác hướng nghiệp, phân luồng học sinh, tuyển sinh và đào tạo nhân lực phù hợp với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Minh Anh